Người thắp lửa tri thức

Cô là người dịu dàng nhưng mạnh mẽ, nhẹ nhàng nhưng quyết đoán, nghiêm túc nhưng vẫn toát lên sự cởi mở, thân thiện thật dễ gần; cô còn là một giáo viên giỏi chuyên môn, giỏi quản lý, bởi lẽ đó, cô giáo Hồ Thanh An - Phó Hiệu trưởng Trường THPT chuyên Lê Quý Đôn tỉnh Lai Châu luôn được đồng nghiệp, học sinh nể trọng, quý mến.

Dải đất miền Trung quanh năm bỏng rát gió Lào và oằn mình chống lũ là quê hương của cô nên có lẽ vì thế đã tiếp cho cô An một cái nhìn về cuộc sống đầy nội lực mạnh mẽ để vươn lên. Con người tình cảm, sâu lắng ấy lẽ ra phải dẫn cô tìm đến với những áng văn chương sau những lần lấp ló qua ô cửa sổ nghe lỏm cô giáo giảng bài thơ. Nhưng nghề lại chọn cô, để rồi năm 1994, sau khi tốt nghiệp Đại học sư phạm Hà Nội 2, cô An trở về Trường cấp II - III Phong Thổ (tỉnh Lai Châu) công tác - tiền thân của Trường THPT chuyên Lê Quý Đôn ngày nay và gắn bó với môn vật lý. Cô An cho rằng, vật lý cũng là môn học đầy thú vị bởi tính thực nghiệm và ứng dụng cao, làm mọi thứ thay đổi theo hướng phục vụ cho con người. Để môn học này không dừng lại ở lý thuyết khô khan, những công thức trừu tượng, khó hiểu, vấn đề quan trọng là người giáo viên phải biết dẫn dắt vấn đề trước khi đưa học sinh vào bài giảng để không ai nhàm chán.

Cô giáo Hồ Thanh An chủ trì cuộc họp chuyên môn của trường.

Kỷ niệm những ngày đầu bước lên bục giảng, giờ đây vẫn còn in đậm trong trí nhớ cô. Hồi tưởng lại, ánh mắt cô An như bâng khuâng, khó tả: Ngày đó, nhà lớp học còn khó khăn chật chội, phương tiện dạy học nghèo nàn, thiếu thốn, người đi trước giúp đỡ, dìu dắt người đi sau; xem mái trường như gia đình lớn, nhường cơm sẻ áo cho nhau, chia sẻ mọi niềm vui, nỗi buồn. Những giáo viên của trường đặt lên trên hết sự tôn trọng nề nếp, kỷ luật, hy sinh lợi ích cá nhân. Còn về phần học sinh, các em luôn cảm thấy tiết học do cô An lên lớp luôn tràn đầy sức sống với những bài giảng tâm huyết, những ví dụ mang tính thực tế từ những hiện tượng tự nhiên giúp những kiến thức vật lý khô khan bỗng dưng đến gần với cuộc sống của các em hơn. Cái thời xa xưa gian khổ là vậy, nhưng thầy cô “được” nhiều hơn mất, “được” đó là trưởng thành hơn cùng với các em học sinh.

Cô An đã khẳng định được mình ở các vai trò là Phó Bí thư Đoàn trường, Tổ trưởng tổ chuyên môn. Năm 2008, cô Hồ Thanh An được cấp trên tin tưởng, đồng nghiệp tín nhiệm, đề bạt Phó Hiệu trưởng nhà trường. 

Càng gắn bó với nghề, cô càng thấm thía và tự hào bởi câu nói của cố Thủ tướng Phạm Văn Đồng: “Nghề thầy giáo là nghề cao quý nhất trong những nghề cao quý”. Đi qua những năm tháng đứng trên bục giảng, không biết có phải vì “cái duyên” hay không nhưng cô An thường được phân công chủ nhiệm ở những lớp có học sinh cá biệt. Ngay cả khi ở vị trí quản lý, cô An vẫn tham gia giảng dạy và ôn thi học sinh giỏi quốc gia môn vật lý. Mang hết kiến thức, sự tâm huyết của mình để truyền đạt nhưng một số em học sinh nghịch ngợm, mải chơi, không tập trung nên có đôi khi cô phải nghiêm khắc hơn, thậm chí nặng lời. Biết rằng đã sai khi mắng các em nhưng có biết đâu rằng, 10 năm, thậm chí 20 năm sau đó, chính những học sinh đã từng được nhắc nhở ngày xưa khi gặp lại cô An đã tự trách mình: “Ngày xưa em nghịch ngợm, ham chơi quá, em xin lỗi cô!. Nhờ có những lời dạy của cô mà em đã trưởng thành như hôm nay…”. Đối với người giáo viên, có lẽ chẳng có niềm vui và hạnh phúc nào bằng khi đã bao nhiêu năm rời ghế nhà trường, các em học sinh vẫn nhớ đến cô với tấm lòng biết ơn trìu mến. Và, cô An đã có được diễm phúc ấy. 

Với nghệ thuật giảng dạy cũng như quản lý khéo léo, tinh tế và có chiều sâu, cô đã cùng với Ban giám hiệu nhà trường đưa mái trường THPT chuyên Lê Quý Đôn đi đến bến bờ thành công, đưa nhà trường trở thành cánh chim đầu đàn của ngành Giáo dục - Đào tạo tỉnh Lai Châu với bao phần thưởng quý giá do các cấp trao tặng. Trường cũng là đơn vị dẫn đầu về thành tích trong các kỳ thi học sinh giỏi cấp quốc gia, cấp tỉnh, là nơi tôn vinh những giá trị tri thức đỉnh cao của ngành Giáo dục. 

Công tác ở môi trường giáo dục trường chuyên với sự đổi thay và nhu cầu học tập ngày càng cao, lại là nữ, cô giáo An không tránh khỏi áp lực. Song “Đừng bao giờ buông xuôi, đừng bao giờ hết hy vọng về tương lai, về những điều tốt đẹp luôn ở phía trước” - đó là suy nghĩ lạc quan của cô giáo Hồ Thanh An khi đối diện với những trở ngại trong cuộc sống đã truyền lửa cho bao thế hệ học sinh cũng như giáo viên để có thể cập đến bến vinh quang. 

Cô An luôn khuyến khích, phát huy tối đa sự tìm tòi, sáng tạo của mỗi giáo viên trong quá trình giảng dạy. Sau 23 năm gắn bó với nghề cao quý không chỉ truyền đạt cho các em kiến thức văn hóa mà còn giáo dục đạo đức, định hướng nhận thức tạo nền tảng tư tưởng, tinh thần để các em tự tin bước ra cuộc sống, trở thành con người có ích cho xã hội. Cô quan niệm rằng, trong những hoàn cảnh nhất định, việc giáo dục kiến thức có khi không quan trọng bằng giáo dục cho các em lòng yêu thương con người. Những khi học sinh gặp khó khăn thì giáo viên phải bằng sự nhạy cảm và tinh tế để động viên và khích lệ các em vượt qua. 

Tấm lòng bao dung luôn rộng mở của cô An không chỉ có sức mạnh cảm hóa những lỗi lầm mà còn là một “kho” lưu giữ những nỗi niềm sâu kín của những ai tìm đến cô giãi bày tâm sự. Giống như lời của cô Đỗ Thị Huệ (giáo viên bộ môn hóa học), cô An không chỉ là tấm gương về chuyên môn mà còn là một mẫu mực trong xử lý các tình huống sư phạm. Là lãnh đạo trong một tập thể có nhiều giáo viên nữ, cô An luôn thấu hiểu hoàn cảnh của từng người để có cách giúp đỡ, phân công nhiệm vụ. Có nhiều những giọt nước mắt vì thương mình, vì không hóa giải được nỗi buồn trong cuộc sống… và cả giọt nước mắt của niềm hạnh phúc đã rơi trên bờ vai cô An. Con người luôn cho người khác một niềm tin phía trước, một hướng giải quyết hợp tình, hợp lý, chỉ có thể là “chị cả An”. 

Những câu chuyện nhỏ về một người phụ nữ nhỏ nhắn, khiêm nhường song hội tụ lại ở cô lại là một nhân cách của một nhà giáo lớn. Tạm biệt cô, chúng tôi mong rằng những tâm huyết, trăn trở vì đời, vì nghề của cô sẽ được lan tỏa để vườn hoa của nghề cao quý được tươi thắm mãi. 

Từ năm 1998 - 2008, cô giáo Hồ Thanh An trực tiếp bồi dưỡng được 56 học sinh giỏi cấp tỉnh môn vật lý (trong đó có 5 giải nhất, 4 giải nhì, 31 giải ba và 16 giải khuyến khích); bồi dưỡng 1 học sinh giỏi đạt giải khuyến khích cấp quốc gia môn vật lý; tham gia bồi dưỡng 2 học sinh thi Giải Vật lý trên máy tính cầm tay đạt giải khu vực. Có 10 sáng kiến áp dụng có hiệu quả trong thực tiễn giảng dạy. Năm 2002, 2004, đạt giáo viên dạy giỏi cấp tỉnh môn vật lý bậc THPT; năm 2012 được Bộ Giáo dục - Đào tạo tặng Kỷ niệm chương “Vì sự nghiệp giáo dục”. Cô giáo Hồ Thanh An được Thành ủy Lai Châu tặng Giấy khen có thành tích xuất sắc trong học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh.

Thu Trang

Các tin tức khác