Cây mắcca tạo đà phát triển kinh tế

Mắcca là một loại cây công nghiệp có giá trị kinh tế cao, được đưa vào trồng thử nghiệm tại tỉnh ta từ năm 2011. Qua hơn 6 năm, cây mắcca đã trở thành cây trồng phù hợp với đồng đất Lai Châu. Trước tiềm năng, lợi thế và giá trị của cây mắcca, UBND tỉnh xác định: cây mắcca sẽ tạo đà để phát triển kinh tế của tỉnh; do đó, tỉnh đã ban hành nhiều chính sách hỗ trợ để phát triển trồng loại cây này. 

Đoàn công tác của UBND tỉnh kiểm tra dự án phát triển cây mắcca tại xã Lê Lợi, huyện Nậm Nhùn.

Đến Thu Lũm - xã vùng cao biên giới xa nhất của huyện Mường Tè và của tỉnh trong những ngày tết Mậu Tuất, qua câu chuyện với đồng chí Chu Xé Lù - Bí thư Đảng ủy xã Thu Lũm trên quãng đường đi thăm những nương sả được bà con nơi đây trồng xen mắcca, chúng tôi được biết: Năm 2017, thu nhập bình quân đầu người của xã đạt trên 22 triệu đồng/người/năm; lương thực 510kg/người/năm và hoàn thành 15/19 tiêu chí về xây dựng nông thôn mới… Đặc biệt, trong năm qua, Nhân dân các dân tộc trong xã triển khai trồng trên 120ha cây mắcca xen vào diện tích nương sả. Đây là cây công nghiệp có giá trị kinh tế cao, phù hợp với khí hậu, thổ nhưỡng của Thu Lũm. Sang năm 2018, xã Thu Lũm tiếp tục rà soát những vị trí đất phù hợp để triển khai trồng thuần và trồng xen cây mắcca theo chương trình phát triển cây mắcca của tỉnh. Xã Thu Lũm xác định: cây mắcca sẽ là một trong những cây kinh tế chủ lực để Nhân dân phát triển kinh tế nhanh và bền vững.

Đón chúng tôi với nụ cười thân thiện, anh Chu Xé Phạ (ở bản Thu Lũm) chỉ tay về những cây mắcca đang đâm chồi, nẩy lộc, phấn khởi chia sẻ: “Vừa qua, được sự tuyên truyền, hướng dẫn của cán bộ nông nghiệp, gia đình tôi mạnh dạn đăng ký nhận trên 300 cây mắcca trồng xen 1ha nương sả. Đến nay, sau hơn 3 tháng, tôi thấy tỷ lệ sống của cây rất cao, sinh trưởng và phát triển rất tốt. Theo lời giới thiệu của cán bộ nông nghiệp cũng như được tìm hiểu qua các tài liệu, sách báo, tôi biết cây mắcca là một loại cây có giá trị kinh tế rất cao. Gia đình tôi sẽ cố gắng chăm sóc thật tốt nương mắcca này”.

Trở lại thành phố Lai Châu, chúng tôi đến gia đình chị Nguyễn Khánh Hòa, ở bản Chin Chu Chải, xã San Thàng - một trong những người tiên phong trồng cây mắcca trên địa bàn tỉnh. Đưa chúng tôi thăm quan vườn mắcca, chị Hòa chia sẻ: “Cây mắcca ra hoa vào mùa xuân. Hiện vườn mắcca của gia đình tôi rất sai hoa, báo hiệu một vụ mắcca năng suất cao. Năm 2011, khi đưa gần 200 cây mắcca trồng xen với 1ha chè của gia đình, tôi cũng băn khoăn về loại cây này. Tuy nhiên, sau hơn 3 năm chăm sóc, cây bắt đầu ra quả, những vụ sau quả rất sai. Diện tích mắcca của gia đình tôi đã cho thu hoạch 3 mùa quả. Vụ mắcca vừa qua thu hoạch khoảng 4 tấn quả tươi, bán với giá 50.000 đồng/kg, thu nhập khoảng 200 triệu đồng. Tôi thấy cây mắcca có giá trị kinh tế cao, tin rằng đây sẽ là cây xóa đói, giảm nghèo của nhiều hộ dân nếu tỉnh ta triển khai mở rộng trồng ở những vùng đất phù hợp…”.

Cây mắcca được trồng thử nghiệm tại tỉnh Lai Châu từ năm 2011. Đến nay, trên địa bàn toàn tỉnh có trên 965ha, được trồng ở độ cao từ 600 - 1.200m so với mặt nước biển, tại các huyện: Tam Đường, Phong Thổ, Sìn Hồ, Tân Uyên, Nậm Nhùn, Mường Tè và thành phố Lai Châu. Đa số diện tích cây mắcca được trồng đều sinh trưởng và phát triển tốt, số diện tích trồng từ năm 2011 đến năm 2013 đã có quả, một số diện tích trồng năm 2014 đã bói quả. Từ thực tế cây mắcca phát triển tại các địa phương và nghiên cứu, đánh giá của các nhà khoa học, các cơ quan chuyên môn, cây mắcca được xác định rất phù hợp với điều kiện khí hậu, thổ nhưỡng của tỉnh Lai Châu. Theo Hiệp hội Mắcca Việt Nam, hiện sản phẩm mắcca đang có nhu cầu rất lớn tại các thị trường Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan, Ấn Độ và các nước Trung Đông… Đây là cơ hội để tỉnh Lai Châu phát triển trồng cây mắcca và ngành công nghiệp chế biến các sản phẩm mắcca.

đồng chí Lê Trọng Quảng - Phó Chủ tịch UBND tỉnh cho biết: Cây mắcca là cây công nghiệp rất khó tính, có giá trị dinh dưỡng và kinh tế rất cao. Từ việc trồng khảo nghiệm, cây mắcca được đánh giá phù hợp với điều kiện khí hậu, thổ nhưỡng của tỉnh. Để phát huy tiềm năng phát triển cây mắcca, UBND tỉnh đã ban hành và triển khai Đề án phát triển cây mắcca tập trung trên địa bàn tỉnh Lai Châu đến năm 2021. Đề án đặt ra mục tiêu đến năm 2021 toàn tỉnh sẽ có trên 3.600ha (trong đó trồng xen cây chè 1.000ha, trồng thuần và trồng xen cây sả 2.600ha). Khuyến khích mọi thành phần kinh tế đầu tư trồng cây mắcca trên địa bàn tỉnh, nhưng phải tập trung thành vùng; khuyến khích tích tụ đất đai theo phương thức góp đất, thuê đất, chuyển nhượng quyền sử dụng đất theo thỏa thuận và tự nguyện của người có đất. 

Người dân xã Thu Lũm, huyện Mường Tè chăm sóc cây mắcca.

Tỉnh cũng ban hành những chính sách về hỗ trợ sản xuất giống và tổ chức trồng mắcca. Theo đó, tỉnh khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư sản xuât giống tại Lai Châu để cung cấp giống có chất lượng, thích hợp với điều kiện sinh thái của tỉnh. Hỗ trợ 3 cơ sở sản xuất giống đầu tiên có quy mô từ 100 đến dưới 500 nghìn cây giống cung cấp ra thị trường/năm, mức hỗ trợ 1 tỷ đồng/1 cơ sở bằng nguồn ngân sách tỉnh và thực hiện theo Nghị định 210/2013/NĐ-CP ngày 19 tháng 12 năm 2013 của Chính phủ (về chính sách khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, nông thôn) đối với cơ sở có quy mô từ 500.000 cây giống cung cấp ra thị trường/năm trở lên. Hỗ trợ đối với gia đình, cá nhân trồng xen mắcca vào đồi chè mật độ 100 cây/ha; hỗ trợ 100% giống và hỗ trợ một phần tiền làm đất mức hỗ trợ 6 triệu đồng/ha; trồng thuần và trồng thay thế 300 - 330 cây mắcca/ha, hỗ trợ 100% giống và hỗ trợ một phần tiền làm đất mức hỗ trợ 20 triệu đồng/ha; đối với các tổ chức kinh tế, ngoài những quy định của Nhà nước sẽ được hỗ trợ thêm 6 triệu đồng/ha… 

Để chủ động đầu ra cho sản phẩm mắcca, tỉnh Lai Châu đã ban hành những chính sách khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư chế biến sản phẩm mắcca trên địa bàn tỉnh, trong đó quan tâm tạo điều kiện trong việc cho thuê đất, miễn giảm tiền thuế đất theo quy định của pháp luật. Hiện, trên địa bàn tỉnh có 4 tổ chức, doanh nghiệp đăng ký trồng và chế biến mắcca. UBND tỉnh đã cho thuê đất và cấp giấy phép xây dựng cho Công ty TNHH MTV Trường Giang Lai Châu để xây dựng Nhà máy chế biến mắcca trong năm 2018…

Từ tiềm năng, lợi thế và kết quả có được tại những mô hình trồng mắcca trên địa bàn tỉnh, cùng sự chủ động bằng những chính sách thu hút, hỗ trợ hợp lý của tỉnh, người dân và các tổ chức doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh đã đặt lòng tin và tích cực mở rộng, phát triển trồng cây mắcca. Hy vọng, trong thời gian tới, cây mắcca sẽ giúp người dân giảm nghèo nhanh, bền vững và trở thành cây kinh tế chủ lực, tạo đà cho quá trình phát triển kinh tế của tỉnh.

Hà Dũng

Các tin tức khác