Chuối nhiễm bệnh - người dân Huổi Luông hoang mang

(BLC) - 5 năm trở lại đây, chuối đã trở thành cây giảm nghèo của bà con vùng biên giới Huổi Luông (huyện Phong Thổ), đặc biệt, nhiều gia đình có nguồn thu dao động khoảng 160 - 200 triệu đồng/năm. Tuy nhiên, từ cuối năm 2016 đến nay, nhiều diện tích chuối bị sâu, bệnh gây hại, ảnh hưởng đến năng suất, chất lượng quả.

Nông dân hoang mang

Qua tìm hiểu thực tế chúng tôi được biết, vụ chuối năm nay giá tăng cao, quả to, đẹp mã trung bình có giá 12 nghìn đồng/kg, quả bé, xấu cũng bán được 4 nghìn đồng/kg (cao gấp 3 lần so với trồng ngô, lúa) nên bà con trong xã rất phấn khởi. Anh Tẩn A Sử - Phó Chủ tịch UBND xã Huổi Luông chia sẻ: “Mặc dù xã không có chủ trương xây dựng cây chuối trở thành cây trồng chủ lực nhưng không thể phủ nhận hiệu quả kinh tế mà loại cây này mang lại. Cũng nhờ đó mà những năm qua tỷ lệ hộ nghèo của xã giảm xuống còn 21,75%, thu nhập bình quân đạt 20 triệu đồng/người/năm. Tuy nhiên gần đây, bà con trong xã rất hoang mang vì chuối bị sâu bệnh đang lây lan ra diện rộng, trong khi đó chưa tìm được cách chữa hữu hiệu”.

Bà con bản Nhiều Sáng kiểm tra sâu bệnh trên cây chuối.

Chúng tôi theo anh Sử xuống thăm vườn chuối của bà con bị sâu, bệnh gây hại. Quan sát bằng mắt thường rất dễ nhận ra nhiều cây chuối có lá vàng, thân bị sâu đục dẫn đến khô và chết dần. Anh Sử cho biết thêm: “Các loại bệnh xuất hiện trên chuối chủ yếu là: vàng lá, sâu đục thân, bóng đen quả chuối, sâu cuốn lá, nấm ở đất... Hiện, đã có 30% diện tích nhiễm bệnh trên tổng số 920ha chuối của cả xã. Tính đến cuối tháng 3, gần 10ha chuối của xã đã bị nhiễm bệnh nặng, không thể phục hồi. Nguyên nhân do một số hộ lấy giống chuối tại vùng bị dịch bệnh về trồng; diện tích chuối trồng sau 5 năm cho thu hoạch đã già cỗi bị sâu bệnh khiến lây nhiễm ra nhiều vùng xung quanh”.

Qua câu chuyện với anh Chẻo Cù Sếnh ở bản Nhìu Sáng, chúng tôi được biết, trước đây, gia đình anh chỉ trồng lúa nương, ngô nhưng năng suất đạt thấp, cuộc sống khó khăn. Năm 2011, thấy các hộ trong bản trồng chuối cho thu nhập cao mà không mất nhiều công chăm sóc, gia đình anh chuyển sang trồng chuối với diện tích 1,5ha. Từ bán chuối thương phẩm, gia đình anh có thu nhập trung bình gần 300 triệu đồng/năm. Gần 1 năm nay, 100 gốc chuối của gia đình anh bị sâu đục thân, sâu cuốn lá... gây hại dẫn đến cây mất nước, chết khô, năng suất giảm, ảnh hưởng đến thu nhập. Đảm bảo an toàn cho những diện tích còn lại, gia đình anh chọn cách chặt bỏ toàn bộ chuối bị bệnh.

Những ngày này, gia đình anh Chang A Xà ở bản Huổi Luông 3 cũng “ngồi trên đống lửa” bởi chuối chết dần mà không có cách nào cứu chữa. Gia đình anh Xà là một trong những hộ có diện tích chuối nhiều nhất bản với 3ha, nhưng cách cuối cùng anh lựa chọn cũng là chặt bỏ chuối để trồng sắn.

Chưa có cách phòng trừ hữu hiệu

Nhận được thông tin cây chuối của người dân ở các bản: Huổi Luông 1, Huổi Luông 3, Hồ Thầu, Nhiều Sáng… bị sâu, bệnh gây hại, lãnh đạo xã Huổi Luông đã trực tiếp xuống kiểm tra, thống kê diện tích bị nhiễm bệnh. Đồng thời, động viên bà con bình tĩnh, chủ động tìm hướng giải quyết, đối với diện tích trồng lâu nên chặt để trồng mới, tránh để sâu bệnh lây lan. Xã kịp thời báo cáo sự việc với Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Phong Thổ. Cán bộ khuyến nông của huyện cũng đã lên kiểm tra dịch bệnh nhưng gần 1 tháng nay cơ quan chuyên môn của huyện vẫn chưa tìm ra giải pháp hữu hiệu phòng trừ.

Trao đổi với chúng tôi, ông Hoàng Ích Điện - Phó Trưởng Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện cho biết: “Trong phát triển kinh tế nông, lâm nghiệp, huyện không khuyến khích bà con trồng, mở rộng diện tích chuối. Bởi thị trường chủ yếu xuất khẩu sang Trung Quốc, nhiều khi bị động không thu mua sẽ ảnh hưởng đến chi phí công, đầu tư. Hiện nay, toàn huyện có gần 3.000ha chuối, việc bà con cải tạo đất để phòng trừ sâu bệnh trên cây chuối không được thực hiện thường xuyên do tốn chi phí. Trước tình hình sâu bệnh như trên, Phòng đã cử cán bộ xuống kiểm tra, đồng thời tuyên truyền bà con với diện tích chuối bị bệnh thì trồng các loại cây thay thế như sắn, ngô”.

Do chưa tìm được giải pháp hữu hiệu nên hiện nay xã Huổi Luông tạm thời chỉ đạo người dân chặt bỏ diện tích chuối bị nhiễm bệnh nặng, cải tạo đất và trồng các loại cây khác để một vài năm sẽ tiếp tục trồng chuối. Những diện tích chuẩn bị đưa vào trồng mới, xã cũng yêu cầu bà con khi mua giống cần kiểm tra nguồn gốc, không đưa giống chuối bị bệnh vào trồng.

Và, giờ đây, mong mỏi lớn nhất của nông dân trồng chuối trong xã là cơ quan chuyên môn sớm tìm biện pháp hữu hiệu để “cứu chuối”.

Hà Tĩnh

Các tin tức khác