Nỗ lực đẩy lùi đại dịch HIV/AIDS

(BLC) - Nhận thức rõ tầm quan trọng của việc phòng, chống lây nhiễm HIV/AIDS, thời gian qua, các ngành chức năng trong tỉnh đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, nhằm hạn chế số người lây nhiễm HIV, nỗ lực cùng cộng đồng đẩy lùi đại dịch HIV/AIDS, tiếp thêm niềm tin để người nhiễm HIV/AIDS ổn định cuộc sống…

Hơn 10 năm làm báo, tôi được gặp gỡ và tiếp xúc với nhiều người nghiện ma túy, mỗi người một hoàn cảnh, một số phận khác nhau… song tựu chung ở họ là những nỗi đau, bi kịch, sự khốn khó, đầy nghiệt ngã do “cái chết trắng” gây nên. Anh N.V.G (phường Đông Phong, thành phố Lai Châu) chia sẻ: “Trước đây tôi bị bạn bè rủ rê, thử dùng ma túy để tìm cảm giác lạ. Mới đầu chỉ dùng một liều nhỏ, nhưng dần dần phải dùng liều nhiều hơn và lệ thuộc hoàn toàn vào ma túy. Sức khỏe của tôi ngày càng giảm sút, các cơn thèm thuốc cũng tăng theo. Đồ dùng sinh hoạt trong nhà cứ lần lượt “đội nón” ra đi vì ma túy, kinh tế gia đình trở nên kiệt quệ. Mặc dù, được gia đình đưa đi cai nghiện nhiều lần, nhưng vẫn không hiệu quả. 2 năm trước, tôi được giới thiệu vào Trung tâm Phòng chống HIV/AIDS tỉnh để uống thuốc methadone - thuốc thay thế các chất gây nghiện. Đến nay sức khỏe của tôi đã ổn định, không còn lệ thuộc vào ma túy nữa, điều đáng mừng là tôi có thể lao động trở lại để giúp đỡ vợ con phát triển kinh tế gia đình. Còn chị Đ.T.L (xã Mường Kim, huyện Than Uyên) thì bộc bạch, chúng em cưới nhau được hơn 1 năm thì em phát hiện anh ấy nghiện ma túy. Những ngày đầu mới nghiện anh tự đi làm lấy tiền mua ma túy, khi hết tiền anh bán cả thóc gạo, gà vịt thậm chí cả ruộng nương của gia đình lấy tiền mua ma túy về hít, chích. Rồi một ngày anh bị ngã xe máy, khi đưa chồng vào Bệnh viện em mới biết anh đã bị nhiễm HIV do sử dụng chung bơm kim tiêm. Ngày đó, em khóc nhiều lắm, khóc vì thương con, khóc vì sợ… Đến khi xét nghiệm biết mình và các con chưa bị lây nhiễm em mới đủ nghị lực vượt qua nỗi đau đó để nuôi các con nên người. Rồi em động viên anh đi khám, tham gia quy trình điều trị thuốc kháng vi rút ARV miễn phí dành cho người nhiễm HIV/AIDS tại Trung tâm Y tế huyện. Từ đó đến nay, nhờ điều trị tích cực, sức khỏe của anh dần ổn định, anh sinh hoạt, lao động bình thường và dành tình yêu thương cho mẹ con em nhiều hơn. Chúng em cũng được các bác sỹ tư vấn cách chăm sóc người bệnh và phòng chống lây nhiễm HIV/AIDS cho gia đình và cộng đồng.

Cán bộ Trạm Y tế phường Tân Phong, thành phố Lai Châu tuyên truyền các biện pháp phòng chống HIV/AIDS.

Nhằm nâng cao chất lượng cuộc sống cũng như giảm thiểu sự kỳ thị của xã hội với người nhiễm HIV/AIDS, những năm qua, cùng với việc triển khai thực hiện nhiều nghị quyết, chỉ thị của Đảng, Nhà nước về phòng, chống HIV/AIDS, Tỉnh ủy, UBND tỉnh đã ban hành các văn bản chỉ đạo và kế hoạch triển khai thực hiện chiến lược của tỉnh về phòng, chống HIV/AIDS như: Quyết định số 930/QĐ-UBND, ngày 25/8/2015 về việc ban hành kế hoạch thực hiện Đ án Bảo đảm nguồn lực tài chính cho các hoạt động phòng, chống HIV/AIDS giai đoạn 2015 - 2020; Kế hoạch triển khai chiến dịch dự phòng lây truyền HIV/AIDS từ mẹ sang con. Đồng thời, hướng dẫn, chỉ đạo các đơn vị cơ sở tăng cường và làm tốt công tác phối hp giữa các ngành như: Chương trình phối hợp số 254/CTrPH-YT-MTTQ-VHTTDL ngày 26/4/2013 của Sở Y tế - Ủy ban Mặt trận Tổ quốc - Sở Văn hóa, Thể thao và du lịch về phối hp đẩy mạnh phong trào “Toàn dân tham gia phòng, chống HIV/AIDS tại cộng đồng dân cư” giai đoạn 2013-2015 và những năm tiếp theo. Quy chế phối hơp số 157/QC-SYT-BĐBP ngày 25/3/2013 trong việc triển khai hoạt động phòng, chống HIV/AIDS khu vực biên giới giai đoạn 2012 - 2015 và những năm tiếp theo; cùng với triển khai thực hiện nhiều hoạt động phòng, chng HIV/AIDS khác trên địa bàn tỉnh…

Để hỗ trợ người nhiễm HIV/AIDS tự tin, hòa nhập cộng đồng, công tác truyền thông, thay đổi nhận thức cho người dân đóng vai trò hết sức quan trọng. Vì vậy, các ngành chức năng trong tỉnh cũng đẩy mạnh tuyên truyền lồng ghép phòng, chống HIV/AIDS với phòng, chống tệ nạn xã hội. Trung tâm Phòng chống HIV/AIDS tỉnh phối hợp với các đoàn thể, địa phương triển khai công tác tuyên truyền với nhiều hình thức đa dạng, phong phú tới cộng đồng dân cư, đặc biệt là nhóm người có hành vi nguy cơ cao, “điểm nóng” về ma túy. Nội dung tuyên truyền tập trung giáo dục thay đổi hành vi; can thiệp giảm thiểu tác hại, chăm sóc hỗ trợ người nhiễm HIV/AIDS... Qua đó, nhận thức của cộng đồng về HIV/AIDS ngày một cải thiện và nâng cao, thái độ kỳ thị với người bệnh giảm rõ rệt. Người nhiễm HIV/AIDS cũng tự tin sinh hoạt cộng đồng, có thêm động lực để đấu tranh, đẩy lùi bệnh tật.

Đảm bảo mục tiêu giảm số người nhiễm mới HIV/AIDS đối với nhóm người nghiện ma túy, ngành Y tế đã triển khai các chương trình điều trị thay thế nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc methadone và cấp phát miễn phí các vật dụng ngăn ngừa lây lan như: bơm kim tiêm, bao cao su, tư vấn xét nghiệm lưu động… Hiện toàn tỉnh đã có 8 cơ sở điều trị methadone; 28 cơ sở cấp phát thuốc methadone tại các xã, phường; đã và đang điều trị cho 2.040 người. Qua điều trị cai nghiện bằng thuốc methadone, sức khỏe bệnh nhân đã dần ổn định, hầu hết không còn cảm giác thèm, nhớ heroin và dừng hẳn việc sử dụng heroin. Nhiều bệnh nhân đã tìm được việc làm để nuôi sống bản thân và phụ giúp gia đình. Ngoài ra, các cơ quan chức năng cũng tổ chức thực hiện tốt việc kiểm tra, quản lý tiền chất, thuốc gây nghiện, thuốc hướng thần. Qua đó, chưa phát hiện thấy vi phạm trong quá trình quản lý các loại tiền chất. Với sự nỗ lực phòng, chống HIV/AIDS của các ngành, các cấp và Nhân dân, người nhiễm HIV đang được điều trị tốt hơn, từng bước khống chế tỷ lệ nhiễm bệnh trong cộng đồng dân cư.

Theo số liệu của cơ quan chức năng, đến cuối năm 2017, số người nhiễm HIV lũy tích trong toàn tỉnh là 3.609 trường hợp. Số còn sống đang quản lý là 2.006 trường hợp; số phát hiện nhiễm mới 159 trường hợp (giảm 37 trường hợp so với 2016). Tình trạng nhiễm HIV đã được kiểm soát và đẩy lùi nhưng Lai Châu vẫn là tỉnh nghèo nên ngân sách đầu tư cho công tác phòng, chống HIV/AIDS còn hạn chế, trong khi đó phần lớn người nhiễm HIV là hộ nghèo, không có việc làm ổn định, do đó, họ vẫn gặp nhiều khó khăn trong việc tiếp cận và điều trị bệnh. Chính vì vậy, ngoài sự nỗ lực vận động của ngành chức năng và các chương trình, dự án, rất cần sự chung tay giúp đỡ của cả cộng đồng trong công cuộc phòng chống HIV/AIDS. Từng bước hạn chế, tiến tới đẩy lùi dịch HIV/AIDS ra khỏi đời sống, xây dựng môi trường lành mạnh, góp phần phục vụ đắc lực sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội trong tỉnh.

Hết năm 2017, lũy tích tử vong do AIDS: 1.357 trường hợp; số người nhiễm HIV/AIDS có ở 91 xã, phường, thị trấn của 8/8 huyện, thành phố. Tỷ lệ nhiễm HIV còn sống trên dân số là: 0,45%. Hình thái lây nhiễm HIV/AIDS chủ yếu qua đường máu, do tiêm chích ma túy. Trong đó, nam chiếm 64,15% (sử dụng chung bơm kim tiêm), nữ chiếm 35,85% (do quan hệ tình dục không an toàn); người nhiễm tập trung từ 25 - 49 tuổi là 85%, đây là lứa tuổi lao động chính của xã hội.

 

Bình Minh

Các tin tức khác