Đào tạo theo Chương trình tiên tiến: Đột phá để đổi mới giáo dục đại học
-
Để đào tạo chất lượng cao theo Chương trình tiên tiến (CTTT), các trường cần có một nền tảng chung chuẩn, nếu không, dù nhập khẩu cả CTTT về cũng có thể bị cái cũ "đồng hóa" hết. Đó là ý kiến của Phó Thủ tướng Nguyễn Thiện Nhân tại hội thảo sơ kết triển khai đào tạo theo CTTT tại một số trường ĐH của Việt Nam giai đoạn 2008-2015.
![]() |
| Giờ học trên máy của sinh viên ngành địa lý hệ cử nhân khoa học tài năng tại Trường Đại học Khoa học tự nhiên. |
Ngành không "hot" vẫn khó tuyển sinh
CTTT là các chương trình đào tạo có chất lượng hiện đang được áp dụng giảng dạy ở những trường ĐH có uy tín trên thế giới, đặc biệt ở các nước phát triển. CTTT được "nhập khẩu" để đào tạo tại các trường ĐH của nước ta không chỉ là nội dung, giáo trình, tài liệu mà còn bao gồm cả yêu cầu về đội ngũ giảng viên, phương pháp giảng dạy - học tập và được đào tạo bằng tiếng Anh.
Theo Thứ trưởng Bộ GD- ĐT Bùi Văn Ga, đề án được triển khai thí điểm từ năm 2006 và đến nay đã có 23 trường ĐH trong cả nước hợp tác với 22 trường ĐH trên thế giới (hầu hết nằm trong top 200 theo bảng xếp hạng của US News) để thực hiện 35 CTTT. Hiện tổng số SV theo học 2 khóa đầu của CTTT là 2.130 em. Kết quả học tập của SV cho thấy chất lượng đào tạo CTTT đã được nâng lên, gần như 100% số SV tốt nghiệp có việc làm, được các cơ quan sử dụng đánh giá tốt. Theo kết quả tự đánh giá của các trường đào tạo theo CTTT và đánh giá xếp hạng của Bộ GD-ĐT, Trường ĐH KHTN (ĐH Quốc gia Hà Nội) là đơn vị dẫn đầu trong việc triển khai đào tạo theo CTTT.
Tuy nhiên, với chính Trường ĐH KHTN (ĐH Quốc gia Hà Nội), việc tuyển sinh vẫn là một vấn đề khó khăn. Theo Hiệu trưởng Bùi Duy Cam, một phần là do việc tuyên truyền, quảng bá chưa tốt, một phần SV cho rằng đây là ngành không hấp dẫn, khi ra trường khó kiếm việc làm.
Một số ý kiến e ngại học phí ở mức cao của CTTT là trở ngại lớn cho tuyển sinh. Song theo Phó hiệu trưởng Trường ĐH Bách khoa Hà Nội, ông Nguyễn Cảnh Lương: Khó tuyển hay dễ tuyển là do ngành chứ không phải do học phí. Ông Lương lấy ví dụ: CTTT của ngành khoa học vật liệu có học phí chỉ bằng mức đại trà nhưng vẫn vắng SV trong khi ngành điện - điện tử, dù được công bố trước mức học phí cao gấp 3 lần song vẫn có rất đông SV.
"Sống" tốt để làm "đầu tàu"
Kinh phí Nhà nước hỗ trợ cho chương trình còn hạn chế, theo chế độ bình quân nên một số trường đào tạo theo CTTT khối ngành kỹ thuật, công nghệ gặp nhiều khó khăn. Theo Vụ trưởng Vụ GD ĐH Trần Thị Hà: Có nhiều CTTT được các trường triển khai rất dễ tuyển sinh, thu được nhiều tiền, song đó không phải là mục đích chính của CTTT. Các khối ngành chưa có sức hút với sinh viên như kỹ thuật, công nghệ, khoa học cơ bản, nông - lâm… rất cần phải được tập trung đầu tư. Bộ GD-ĐT sẽ có các chính sách hỗ trợ cho các khối ngành này. Tuy nhiên, bà Hà cũng nêu ra một thực tế: chương trình khoa học cơ bản của ĐH KHTN, học phí thấp nhất (1,8 triệu đồng/năm) nhưng được Bộ đánh giá là triển khai tốt nhất. Như vậy, vấn đề quan trọng là cách tổ chức triển khai.
Một trong những hạn chế dễ thấy khác ở các CTTT là đội ngũ giảng viên Việt Nam giảng dạy các môn khoa học cơ bản, cơ sở bằng tiếng Anh còn thiếu và yếu. Việc mời giảng viên nước ngoài tham gia không dễ, phần do kinh phí hạn hẹp, phần do khó khăn về thời gian, các môn học vì thế thường bị động. Hiện, số lượng giảng viên nước ngoài tham gia giảng dạy CTTT khóa tuyển sinh 2006 chỉ đạt trên 50% so với kế hoạch của các trường. Nhiều trường chỉ mời được 30-40% giảng viên nước ngoài tham gia giảng dạy.
Bộ trưởng Bộ GD-ĐT Phạm Vũ Luận thẳng thắn bay tỏ quan điểm: Bước đầu, khi CTTT còn non yếu, vừa làm, vừa học thì cần có cơ chế đỡ đầu, quan tâm đặc biệt, đầu tư thích đáng. Nhưng cũng vì là CTTT nên về lâu dài chương trình phải "sống" được một cách tự chủ độc lập để trở thành "đầu tàu" kéo những toa tàu khác. Ông cũng nhấn mạnh: Mục tiêu quan trọng của CTTT là tạo điều kiện xây dựng và phát triển một số ngành đào tạo, khoa, trường ĐH mạnh, đạt chuẩn khu vực và quốc tế, góp phần nâng cao chất lượng cũng như triển khai việc đổi mới cơ bản và toàn diện giáo dục ĐH Việt Nam.
Để có câu trả lời rõ hơn về kết quả của các CTTT, Vụ trưởng Trần Thị Hà cho biết thêm, năm nay 10 CTTT khóa đầu tiên sẽ kết thúc và sẽ được tiến hành đánh giá bởi Mạng lưới chất lượng châu Á - Thái Bình Dương. Cùng với đánh giá kết quả, Bộ trưởng Phạm Vũ Luận cho rằng, cần phải đánh giá cả hiệu quả kinh tế và xã hội, trong và ngoài ngành. Trên cơ sở đánh giá kết quả và hiệu quả, quan điểm của Bộ GD-ĐT là sẽ phải nhân rộng để CTTT không phải là hiện tượng cá biệt. Mà muốn được như thế phải tạo được sự đồng hướng về lợi ích của cả sinh viên, giáo viên, nhà trường và xã hội. Đây là bài toán phải được giải trong thời gian tới để CTTT có thể trở thành "đầu tàu" đủ mã lực kéo theo "con tàu" GDĐH như mục tiêu đã đề ra.
Ý kiến bạn đọc
Có thể bạn quan tâm
Trao tặng 1.000 phần quà và 10 suất học bổng cho học sinh nghèo tại xã Tà Tổng
Đào tạo nghề gắn với nhu cầu xã hội
Trao giải Cuộc thi thiết kế kiến trúc cổng trường nội trú liên cấp tại các xã biên giới tỉnh
Học bạ, bằng cấp sẽ được tích hợp trên VNeID từ ngày 15/5
Tăng tốc ôn thi tốt nghiệp trung học phổ thông
Những chính sách đáng chú ý có hiệu lực từ tháng 4/2026
Phiên họp thứ 2 Ban Chỉ đạo của Chính phủ về phát triển khoa học công nghệ, chuyển đổi số
Tặng quà trị giá hơn 400 triệu đồng cho học sinh vùng cao Tủa Sín Chải
Tin cùng chuyên mục
Lặng thầm “gieo” tri thức
Xã Hội
26/03/2026 08:32
Công tác ở tỉnh miền núi như Lai Châu, dù còn nhiều khó khăn nhưng các thế hệ thầy, cô giáo vẫn nỗ lực bám trường, bám lớp để “gieo” tri thức, với mong ước được chứng kiến lớp lớp học trò sớm “gặt” thành công. Trong số đó, cô giáo Nguyễn Thị Thu Hương - Tổ trưởng Tổ Tiếng Anh - Tin (Trường Phổ thông Dân tộc nội trú THPT tỉnh) là một điển hình.
Tận tâm với sự nghiệp “trồng người”
Văn hóa
21/03/2026 19:03
Cô giáo Lò Thị Vi Nga - giáo viên Trường Mầm non Sông Đà (xã Nậm Hàng) vừa được Thủ tướng Chính phủ tặng Bằng khen vì có thành tích tiêu biểu, điển hình trong học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh. Những việc cô đã và đang cống hiến cho giáo dục vùng khó là tấm gương sáng của ngành Giáo dục Lai Châu.
Khai mạc Hội thi giáo viên dạy giỏi phường Tân Phong năm 2026
Xã Hội
21/03/2026 16:21
Ngày 21/3, UBND phường Tân Phong khai mạc Hội thi giáo viên dạy giỏi cấp phường năm 2026.
─ Công trình trường phổ thông nội trú liên cấp ở các xã biên giới ─
ĐẨY NHANH TIẾN ĐỘ THI CÔNG
Xã Hội
20/03/2026 19:39
Giữa những dãy núi trùng điệp nơi cực Tây của Tổ quốc, tại các xã biên giới của tỉnh Lai Châu, công trình trường nội trú liên cấp đang được các đơn vị khẩn trương thi công với tiếng máy xúc, máy ủi vang vọng. Kết quả đó là minh chứng cho sự chủ động, quyết liệt hiện thực hóa Thông báo số 81-TB/TW ngày 18/7/2025 Kết luận của Bộ Chính trị về chủ trương đầu tư xây dựng trường học cho các xã biên giới (Thông báo Kết luận số 81-TB/TW) của tỉnh.
Hội thảo chuyên đề “Trường mầm non hạnh phúc”
Xã Hội
20/03/2026 17:17
Chiều 20/3, Sở Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) tổ chức Hội thảo chuyên đề “Trường mầm non hạnh phúc”. Dự hội thảo có đồng chí Nghiêm Thị Kim Huê – Phó Giám đốc Sở GD&ĐT, lãnh đạo các trường mầm non công lập trên địa bàn tỉnh.
Bình Lư định hướng xây dựng “Trường học hạnh phúc”
Chính trị
19/03/2026 16:07
Ngày 19/3, Ban Thường vụ Đảng ủy xã Bình Lư tổ chức buổi làm việc với các cơ sở giáo dục trên địa bàn xã nhằm triển khai định hướng xây dựng “Trường học hạnh phúc”. Đồng chí Nguyễn Tiến Thịnh - Ủy viên Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã chủ trì buổi làm việc.
Bí thư Tỉnh uỷ kiểm tra tiến độ thi công xây dựng Trường Phổ thông nội trú liên cấp Tiểu học và THCS Khổng Lào
Chính trị
19/03/2026 11:15
Ngay sau Lễ khởi công, động thổ đồng loạt các Trường Phổ thông nội trú liên cấp Tiểu học và THCS tại các xã biên giới đất liền năm 2026, sáng 19/3, đồng chí Lê Minh Ngân - Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy đã kiểm tra tiến độ thi công xây dựng Trường Phổ thông nội trú liên cấp Tiểu học và THCS xã Khổng Lào.
Lễ khởi công, động thổ đồng loạt các trường phổ thông nội trú liên cấp Tiểu học và THCS tại các xã biên giới đất liền năm 2026
Chính trị
19/03/2026 10:53
Sáng 19/3, Bộ Giáo dục và Đào tạo chủ trì, phối hợp với các bộ, cơ quan Trung ương và 17 tỉnh, thành phố tổ chức lễ khởi công, động thổ đồng loạt các trường phổ thông nội trú liên cấp tiểu học và trung học cơ sở tại các xã biên giới đất liền năm 2026. Buổi lễ được tổ chức theo hình thức kết hợp trực tiếp và trực tuyến, kết nối 17 tỉnh, thành phố và được truyền hình trực tiếp trên Kênh VTV1, Đài Truyền hình Việt Nam, Báo và Phát thanh, truyền hình các tỉnh, thành phố trên cả nước.
Thêm cơ hội xét tuyển đại học
Xã Hội
18/03/2026 08:29
Bên cạnh kết quả kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông, nhiều cơ sở đào tạo đang sử dụng kết quả các kỳ thi đánh giá năng lực và đánh giá tư duy trong tuyển sinh đại học. Thông qua đó, thí sinh có thêm cơ hội xét tuyển, các cơ sở đào tạo có thêm căn cứ để lựa chọn nguồn tuyển phù hợp với yêu cầu đào tạo.
Trường Cao đẳng Lai Châu đón nhận quyết định đạt chuẩn kiểm định chất lượng giáo dục nghề nghiệp và nghề điện công nghiệp
Xã Hội
17/03/2026 19:09
Chiều 17/3, Trường Cao đẳng Lai Châu tổ chức Lễ đón nhận quyết định công nhận trường đạt tiêu chuẩn kiểm định chất lượng cơ sở giáo dục nghề nghiệp và chương trình đào tạo nghề điện công nghiệp, trình độ trung cấp.
UBND tỉnh tổ chức họp chuẩn bị Lễ Khởi công 6 trường phổ thông nội trú tại các xã biên giới
Chính trị
17/03/2026 11:19
Sáng 17/3, UBND tỉnh tổ chức cuộc họp chuẩn bị Lễ Khởi công các trường phổ thông nội trú tiểu học và thcs ở các xã: Khổng Lào, Sin Suối Hồ, Sì Lở Lầu, Thu Lũm, Pa Ủ, Mù Cả. Cuộc họp được tổ chức bằng hình thức trực tuyến từ điểm cầu tỉnh đến điểm cầu xã Khổng Lào.
