Theo tìm hiểu của phóng viên, "tín dụng đen" là hoạt động tín dụng dân sự không qua hệ thống ngân hàng hay tổ chức tín dụng chính thức. Thủ tục vay vốn gọn nhẹ nhưng lãi suất cao, ảnh hưởng đến đời sống của người dân. Thực hiện sự chỉ đạo của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) Việt Nam, NHNN Chi nhánh tỉnh đã tích cực vào cuộc ngăn chặn tín dụng đen. Phối hợp với các sở, ban, ngành, đoàn thể tỉnh tuyên truyền nâng cao nhận thức cho Nhân dân về tác hại của "tín dụng đen". Đồng thời, khuyến khích các tổ chức tín dụng mở rộng mạng lưới hoạt động ở những nơi chưa đáp ứng đủ nhu cầu vay vốn của người dân; phát triển các sản phẩm cho vay tín dụng tiêu dùng lành mạnh, phù hợp với tình hình phát triển của tỉnh.

Song song với đó, NHNN Chi nhánh tỉnh cũng chỉ đạo các ngân hàng thương mại, Chi nhánh Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh nghiên cứu, đề xuất, đưa ra thực hiện gói tín dụng tiêu dùng, tín dụng theo các chương trình tín dụng chính sách xã hội, đáp ứng nhu cầu của người nghèo và các đối tượng chính sách. Các chi nhánh ngân hàng thương mại triển khai mạnh mẽ chính sách tín dụng phục vụ phát triển nông nghiệp, nông thôn để người dân nhanh chóng được hưởng hính sách ưu đãi vừa được Chính phủ sửa đổi, bổ sung trong năm 2018. Quy trình, thủ tục cho vay cũng được yêu cầu cải tiến, đổi mới theo hướng tạo điều kiện tối đa cho khách hàng trong việc tiếp cận vốn vay.

Nhờ vay vốn của Quỹ tín dụng Nhân dân Nguyễn Huệ, từ năm 2018 đến nay, chị Bùi Thị Lâm ở tổ 24, phường Đông Phong (bên trái) không còn vất vả vì vay "tín dụng đen" với lãi suất cao để kinh doanh thực phẩm.

Hiện nay, đa số tổ chức, người dân đã nhận diện và hiểu về tác hại của "tín dụng đen", chủ động liên hệ với ngân hàng, tổ chức tín dụng chính thức khi có nhu cầu vay vốn. Tính đến hết năm 2018, tổng dư nợ của các tổ chức tín dụng trên địa bàn  tỉnh đạt 15.422 tỷ đồng (tăng 4,65% so với cuối năm 2017). Trong đó, dư nợ đối với khối Ngân hàng thương mại đạt 10.220 tỷ đồng, Chi nhánh Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh 1.950 tỷ đồng, Chi nhánh Ngân hàng Phát triển Lai Châu 3.178 tỷ đồng, khối Quỹ tín dụng Nhân dân 75 tỷ đồng.

Quỹ tín dụng Nhân dân Nguyễn Huệ (thành phố Lai Châu) là điển hình chung tay đẩy lùi "tín dụng đen" của tỉnh. Quỹ  đi vào hoạt động từ tháng 3/2017 trong điều kiện còn nhiều khó khăn: cơ sở vật chất thiếu, phạm vi hoạt động hẹp, tiền gửi của thành viên trong nhiều tháng không đạt tỷ lệ quy định song đơn vị đã có cách làm phù hợp đưa vốn vay đến người dân. Đó là, cung cấp phong phú các sản phẩm cho vay với lãi suất phù hợp để người dân tùy theo điều kiện, nhu cầu lựa chọn.

Anh Cao Văn Thái – Giám đốc Quỹ tín dụng Nhân dân Nguyễn Huệ cho biết: “Trước hết, Quỹ cho vay tín chấp đến 30 triệu đồng với mức lãi suất tối đa 12%/năm. Khách hàng chỉ cần sổ hộ khẩu, chứng minh thư, giấy tờ tùy thân khác như: đăng ký xe máy, ô tô… là có thể làm thủ tục vay vốn. Quỹ cho vay thế chấp trên 31 triệu đồng với 2 hình thức: ngắn hạn (1-12 tháng, lãi suất tối đa 10,5%/năm), trung hạn (trên 12-60 tháng, lãi suất tối đa 11,5%/năm). Ngoài ra, cho vay qua lương đối với cán bộ, công chức, viên chức có trụ sở cơ quan, đơn vị đóng trên địa bàn phường Đông Phong, lãi suất tối đa 12%/năm”.

Để người dân tiếp cận với các nguồn vốn vay dễ dàng, Quỹ tín dụng Nhân dân Nguyễn Huệ phối hợp với Báo Lai Châu, Đài Phát thanh - Truyền hình tỉnh đẩy mạnh công tác tuyên truyền, quảng bá hình ảnh. Thường xuyên cử cán bộ tham dự cuộc họp ở tổ dân phố, bản để thông báo tình hình hoạt động và giới thiệu các nguồn vốn vay ưu đãi. Chỉ đạo cán bộ, nhân viên làm việc cả ngày thứ 7 giúp người dân giao dịch dễ dàng. Trong quá trình giao dịch, nhân viên có thái độ niềm nở, tận tình, chu đáo, tác phong làm việc chuyên nghiệp, lịch sự, tạo dựng niềm tin, uy tín đối với khách hàng.

Quy trình thủ tục vay vốn được Quỹ tín dụng Nhân dân đơn giản hóa, thậm chí làm hồ sơ cho vay 1 lần được giải ngân nhiều lần theo nhu cầu vay vốn, giải ngân đến đâu tính lãi đến đó. Mức lãi suất được niêm yết công khai tại trụ sở để khách hàng dễ nắm bắt, khi lãi suất thay đổi nhân viên Quỹ có nhiệm vụ thông báo đến khách hàng và thành viên đầy đủ, kịp thời. Đối với khách hàng là thành viên, Quỹ ưu tiên trở nợ trước hạn không tính lãi. Nhờ vậy, tính đến cuối năm 2018, Quỹ tín dụng Nhân dân Nguyễn Huệ đã thu hút 643 khách hàng đến gửi tiền, vay tiền (tăng 220 khách hàng so với cuối năm 2017). Quỹ cho vay theo thành phần kinh tế đạt 41 tỷ đồng.

Chị Bùi Thị Lâm ở tổ 24 (phường Đông Phong, thành phố Lai Châu) tâm sự: “Trước đây, tôi thường vay "tín dụng đen" về xoay vòng vốn bán hàng. Tuy nhiên, lãi suất cao nên trả nợ rất vất vả, lúc nào cũng lo lắng. Từ năm 2018 đến nay, tôi làm thủ tục vay vốn từ Quỹ tín dụng Nhân dân Nguyễn Huệ 2 lần (tổng số tiền 60 triệu đồng) với lãi suất phù hợp, quy trình đơn giản. Số tiền đó, tôi mua lợn về mổ bán. Hiện nay, tôi đã trả hết tiền gốc, lãi vay lần 1; tiền lãi, gốc vay lần 2 trả đúng hạn”.

Với nhiều nỗ lực, ngành Ngân hàng tỉnh ta đã góp phần đẩy lùi nạn nạn "tín dụng đen", hỗ trợ đắc lực cho Nhân dân vươn lên phát triển kinh tế.