Trước đây, người dân xã Dào San chủ yếu sống dựa vào làm nương rẫy, trồng lúa, ngô theo tập quán cũ, sản lượng thấp và bấp bênh. Tình trạng thiếu đói giáp hạt vẫn còn ở một số gia đình. Để giúp người dân phát triển kinh tế hiệu quả, cấp ủy, chính quyền địa phương đẩy mạnh công tác truyền thông những mô hình hay, cách làm mới đến bà con; khuyến khích bà con chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, ứng dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất.

Người dân bản Sểnh Sảng A (xã Dào San) phát triển cây ăn quả để tăng thêm thu nhập.

Xã cũng phối hợp mở các lớp tập huấn kỹ thuật trồng trọt, chăn nuôi; các tổ chức đoàn thể hội đứng ra tín chấp với ngân hàng giúp người dân tháo gỡ khó khăn về nguồn vốn. Đặc biệt, xã đã phát huy hiệu quả các chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững và xây dựng nông thôn mới để vừa triển khai xây dựng hạ tầng, đường giao thông nông thôn, đường ra khu sản xuất, vừa hỗ trợ người dân phát triển kinh tế.

Ông Trần Ngọc Khẩn - Phó Chủ tịch UBND xã Dào San cho biết: Nhờ triển khai nhiều giải pháp, người dân trong xã đã dần nâng cao nhận thức, thay đổi nếp nghĩ, cách làm. Bà con bỏ tư tưởng trông chờ, ỷ lại vào sự hỗ trợ của Nhà nước, tự lực vươn lên. Khắp các bản, bà con bảo nhau chuyển đổi diện tích đất bạc màu, trồng lúa, ngô hiệu quả thấp sang trồng giống mới có năng suất cao, chất lượng tốt. Ngoài trồng lúa, bà con trồng cây dược liệu, cây ăn quả ôn đới (chủ yếu là đào, lê), trồng chanh leo, khoai sọ, dong riềng...

Lãnh đạo UBND xã Dào San (thứ 2 từ phải sang) thăm mô hình nuôi cá nước lạnh tại bản Sểnh Sảng A.

Tận dụng lợi thế khí hậu mát mẻ, một số hợp tác xã, đơn vị phát triển nuôi cá nước lạnh, trồng địa lan. Qua thống kê, hiện toàn xã Dào San có 1.252ha cây lượng thực, 253ha cây ăn quả, 118ha dong riềng, 19ha khoai sọ, 8.250 chậu địa lan. 

Trong chăn nuôi gia súc, gia cầm, bà con biết phát triển theo hướng hàng hóa thay thế cho chăn nuôi thả rông, tự cung, tự cấp. Nhiều hộ gia đình đầu tư làm chuồng trại chắc chắn, quan tâm đến công tác chăm sóc, phòng trừ dịch bệnh; phòng chống đói, rét trong mùa đông. Thực tế, trong thời gian qua, mặc dù rất nhiều địa phương trong tỉnh và cả các xã lân cận đều bị ảnh hưởng bởi dịch tả lợn Châu Phi nhưng riêng xã Dào San là địa phương hiếm hoi của tỉnh không bị ảnh hưởng, đàn vật nuôi được bảo vệ, phát triển tốt. Hiện, đàn gia súc của xã là trên 9.700 con, đàn gia cầm 21.400 con.

Ông Ma A Phử ở bản Xì Phài (xã Dào San) chia sẻ: “Gia đình tôi trồng lúa, ngô, nuôi thêm 6 con trâu, gần chục con lợn. Trong quá trình nuôi trâu tôi chủ động trồng cỏ, bổ sung thực phẩm tinh từ ngô, cám gạo, mùa đông cho trâu uống nước muối, quây bạt quanh chuồng, không thả rông trâu như trước. Mỗi năm trừ chi phí gia đình tôi thu được 70-80 triệu đồng, cuộc sống dần cải thiện”.

Nhiều hộ dân ở bản Sin Chải (xã Dào San) phát triển kinh doanh, buôn bán.

Không dừng lại ở đó, với lợi thế có đường tỉnh lộ 132 chạy qua, chợ Dào San - chợ phiên lớn thu hút đông người dân ở các xã lân cận như: Sì Lở Lầu, Khổng Lào... đến mua bán hàng hóa, không ít hộ dân xã Dào San mạnh dạn đầu tư kinh doanh, thương mại, dịch vụ gắn với làm du lịch. Hàng quán tại trung tâm xã mở ra ngày càng nhiều, cùng với bán tạp hóa, xe đạp, xe máy, một số hộ bán hàng ăn, làm dịch vụ nhà nghỉ mang lại thu nhập cao. Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh vụ dịch vụ từ đầu năm đến nay ước đạt 38 tỷ đồng. Thu nhập bình quân đầu người của xã hiện đạt 27,88 triệu đồng/người.

Anh Lê Văn Quyết (chủ cửa hàng xe máy Tuấn Quyết ở bản Sin Chải, xã Dào San) chuyên bán xe máy, xe đạp gần 5 năm nay. Các sản phẩm bán đều là những sản phẩm uy tín, thương hiệu nhiều người tin dùng của Honda và Yamaha có độ bền cao, máy khỏe, tiết kiệm nhiên liệu.

Anh Quyết cho hay: “Biết đón đầu nhu cầu khách hàng và đặt chữ tín lên hàng đầu trong kinh doanh nên gia đình tôi buôn bán thuận lợi với nhiều khách hàng quen, khách cũ giới thiệu khách mới. Giờ trung bình 1 tháng gia đình tôi bán được vài chiếc xe máy, xe đạp, làm thêm dịch vụ sửa chữa mang về thu nhập ổn định cho gia đình”.

Nhờ sự hỗ trợ từ chương trình xóa nhà tạm, dột nát, nhiều hộ nghèo ở xã Dào San có được ngôi nhà mới kiên cố.

Sự thay đổi ở Dào San không chỉ đến từ đổi mới tư duy, hành động trong phát triển kinh tế mà còn từ sự tham gia của bà con trong thực hiện các phong trào. Điểm nhấn chính là việc bà con chung sức góp tiền, góp công cùng Nhà nước xây dựng nông thôn mới theo phương châm “Nhà nước và Nhân dân cùng làm”; ủng hộ tiền, ngày công giúp các hộ nghèo, cận nghèo xóa nhà tạm, nhà dột nát. Qua thống kê, đợt 1 xã có trên 400 hộ, đợt 2 có 377 hộ được làm nhà mới theo chương trình xóa nhà tạm, nhà dột nát. Từ đó, các gia đình có điều kiện ổn định cuộc sống, vươn lên phát triển kinh tế. Giờ đây, bản làng khang trang; hệ thống đường giao thông liên bản được mở rộng, nhiều tuyến đường bê tông giúp việc đi lại thuận tiện hơn; diện mạo nông thôn xã ngày càng khởi sắc.

Những kết quả đạt được là minh chứng rất lớn cho tinh thần đoàn kết của người dân cũng như thể hiện sự quan tâm của Đảng, Nhà nước đối với vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Tin tưởng, đây sẽ là động lực để xã Dào San tiếp tục vươn lên phát triển bền vững, chung sức đưa vùng biên của tỉnh Lai Châu ngày càng phát triển.