Gia đình chị Xu Thị Hương ở bản Đông Pao I (xã Bản Hon) bắt đầu trồng chanh leo từ năm 2022 với diện tích 5.000m2. Được cán bộ kỹ thuật của Công ty Cổ phần Chanh leo Lai Châu hướng dẫn cách trồng, chăm sóc nên toàn bộ diện tích sinh trưởng, phát triển tốt, sai quả, mỗi năm cho thu hoạch trung bình từ 12-13 tấn quả, thu lãi 50 triệu đồng. Kết thúc chu kỳ 2 năm, đầu tháng 5/2025, gia đình chị Hương phá giàn cũ để trồng mới 4.000m2 chanh leo.
Chị Hương nói: “Từ hiệu quả kinh tế cây chanh leo mang lại, năm 2025, gia đình tôi đăng ký trồng mới 4.000m2. Được công ty hỗ trợ cây giống, vôi bột, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật cùng kỹ thuật, chỉ trong 1 ngày, gia đình tôi đã trồng xong 320 gốc chanh leo. Giờ chỉ tập trung chăm sóc để cây chanh leo sinh trưởng, phát triển tốt, sớm cho quả”.
Gắn bó với cây chanh leo 5 năm nay, từ 2.000m2, gia đình chị Vàng Thị Súa ở bản Nậm Phát (xã Bản Bo) thu nhập mỗi năm hơn 20 triệu đồng. Trong câu chuyện với chị, chúng tôi được biết, trước đây vì thiếu nước sản xuất nên gia đình chị chỉ cấy lúa 1 vụ (vụ mùa) còn lại để trống, rất lãng phí. Được cán bộ xã Bản Bo và Công ty Cổ phần Chanh leo Lai Châu tuyên truyền, vận động chuyển đổi cơ cấu cây trồng, gia đình chị mạnh dạn làm theo và cho hiệu quả rõ rệt. Vậy nên, năm nay, gia đình quyết định mở rộng diện tích lên 4.000m2 trên đất ruộng 1 vụ.

Người dân bản Chu Va 8 (xã Sơn Bình) trồng chanh leo.

Chị Súa chia sẻ: “Tranh thủ thời tiết có mưa, đất ẩm, gia đình tôi huy động nhân lực trồng chanh leo. Được hướng dẫn kỹ thuật tỷ mỷ cùng với kinh nghiệm sản xuất, việc xuống giống tiến hành nhanh chóng, chỉ 1,5 ngày gia đình tôi đã hoàn thành”.
Hiện nay, một số địa phương trên địa bàn huyện Tam Đường có diện tích chanh leo lớn như: Khun Há, Bản Hon, Hồ Thầu, Sơn Bình… Đồng chí Nguyễn Văn Hùng - Phó Giám đốc Công ty Cổ phần Chanh leo Lai Châu cho biết: “Thực hiện Quyết định số 3557/QĐ-UBND ngày 1/11/2022 của UBND huyện Tam Đường về việc phê duyệt Kế hoạch hỗ trợ liên kết sản xuất trồng và tiêu thụ quả chanh leo trên địa bàn huyện giai đoạn 2022-2026, năm 2025, Công ty Cổ phần Chanh leo Lai Châu triển khai liên kết sản xuất trồng mới 44,25ha cây chanh leo tại các xã, thị trấn trên địa bàn huyện với 96 hộ dân tham gia. Công ty đã hỗ trợ cây giống, phân bón, vôi bột, thuốc bảo vệ thực vật theo định mức quy định tại Quyết định số 31/2021/QĐ-UBND, ngày 8/9/2021 của UBND tỉnh. Trong quá trình triển khai thực hiện, công ty đồng hành cùng với người dân từ khâu lựa chọn đất, hướng dẫn kỹ thuật làm đất, đào hố, bón lót, trồng, chăm sóc và phòng trừ sâu bệnh hại cho cây. Phối hợp với các hộ dân tiến hành trồng mới từ đầu tháng 5; công ty cũng cam kết tiêu thụ toàn bộ sản phẩm quả chanh leo đạt yêu cầu cho các hộ dân”.
Liên kết sản xuất trồng và tiêu thụ quả chanh leo giữa người dân và doanh nghiệp đã hình thành vùng nguyên liệu chanh leo của huyện Tam Đường. Sản xuất bền vững không chỉ nâng cao thu nhập, còn tạo động lực, niềm tin để bà con mở rộng diện tích, thúc đẩy phát triển kinh tế nông nghiệp nông thôn, giảm nghèo bền vững.