Chúng tôi có dịp đến xã Vàng Ma Chải đúng vào hôm chợ phiên. Từ sáng sớm, lượng người đổ về bản Sì Choang ngày một đông, những chiếc xe máy xếp hàng dài từ đầu bản. Chúng tôi như lạc vào rừng hoa đa sắc màu của những bộ trang phục Dao truyền thống mà các bà, các mẹ, các thiếu nữ trưng diện. Tiếng nhạc xập xình, tiếng rao bán hàng, tiếng mọi người gọi nhau í ới hòa lẫn tiếng người khúc khích, nói chuyện râm ran làm cho không khí ở chợ trở nên nhộn nhịp, sống động.

Ở chợ phiên nơi đây, chúng tôi thấy đầy đủ các mặt hàng được bày bán, đa dạng mẫu mã chủng loại. Các cửa hàng tạp hóa có bánh kẹo, đồ dùng sinh hoạt thiết yếu; những ô nhỏ bày bán quần áo dành cho mọi lứa tuổi, thành phần. Người dân các bản còn mang xuống chợ những loại nông sản như: rau rừng, củ, quả để bán. Phía góc nhỏ ở giữa chợ, chúng tôi thấy các thiếu nữ tập trung ở khu vực bán đồ trang sức, nào là vòng tay, vòng cổ, nhẫn, bông tai với đủ loại bằng ngọc, bạc, mỹ ký được chế tác tinh xảo, đẹp mắt. Bên cạnh đó là ô bán các loại chỉ thêu được các mẹ tìm đến mua nhiều để về may, thêu trang phục.

Một góc chợ phiên bản Sì Choang, xã Vàng Ma Chải (huyện Phong Thổ).

Chị Giàng Tả Mẩy (bản Nhóm 1) phấn khởi: Chợ phiên nào tôi cũng xuống đây chơi, vừa được tham quan hàng hóa, vừa tìm mua được cho gia đình những đồ dùng thiết yếu. Vui nhất là được gặp mọi người cùng nói chuyện, giao lưu với nhau nữa.

Chị Chẻo Lan (bản Nhóm 3) chia sẻ: Tôi mới bán hoa quả ở chợ phiên nơi đây được hơn 1 tháng thôi. Ngoài loại quả nhập ở thành phố, tôi còn tiêu thụ các loại quả do nông dân trong huyện trồng như: đào, sơn tra... Người dân không có nhiều tiền, ai mua bao nhiêu tôi bán bấy nhiêu, miễn sao họ vui là tôi cũng vui rồi. Vì tôi cũng xuất thân là nông dân như họ mà. Mỗi phiên chợ tôi bán được hơn 3 triệu đồng tiền hàng.

Mùi thơm của thịt nướng, xúc xích    trong quán nhỏ khá hấp dẫn, người bán nhanh tay đảo từng xiên thịt nướng trên than hồng cho kịp phục vụ mọi người đang đứng chờ để mua. Cạnh quán thịt nướng là mấy quán chè. Những cốc chè được đong sẵn, có chè thập cẩm, đỗ đen và chè con nhộng. Nhìn chị bán chè, miệng vừa tươi cười, hỏi han khách ăn gì? Tay thì thoăn thoắt lấy từng loại chè gói cho khách; công việc nhẹ nhàng đến vậy nhưng áo chị đẫm mồ hôi trên lưng. Quan sát các vị khách đến ăn chè, chúng tối thấy, những đứa trẻ thích chè thập cẩm vì nó nhiều màu sắc, trông đẹp mắt; còn các mẹ, các bà thích chè con nhộng (của dân tộc Giáy) vì dễ ăn, vị ngọt thanh, mát.

Chị Tẩn Tả Mẩy (bản Tả Phùng) vui vẻ nói: Hầu như lần nào xuống chợ tôi cũng ghé thăm quán chè để ăn. Ngon lắm! Vì bản tôi ở xa, cũng không phải lúc nào cũng được ăn, chờ đến phiên chợ mới được thưởng thức thôi. Những đứa trẻ đi theo mẹ ngồi ăn chè rất ngoan, mẹ bón đến đâu, hết đến đó, ảnh mắt nhìn con ấu yếm. Phải chăng chợ phiên vùng cao là vậy! Những thứ đơn giản nhất lại mang đến niềm vui, hạnh phúc cho mỗi người chứ không phải là những đồ xa xỉ hay món ăn “cao lương mỹ vị”.

Khoác ba lô lên, chúng tôi tiếp tục tham quan chợ phiên, gặp gỡ, nói chuyện với những người không hề quen biết. Điều ấn tượng nhất với chúng tôi có lẽ là nụ cười của người dân xã Vàng Ma Chải, sao mà yêu đến thế!

Anh Chẻo Lao U - Phó Chủ tịch xã Vàng Ma Chải cho hay: Phiên chợ này có từ lâu lắm rồi. Trước đây, người dân mang những đồ nông sản rau củ quả, vải vóc xuống chợ để trao đổi những hàng hóa khác. Ngày nay, đường sá thuận lợi, các thương lái mang hàng vào chợ nhiều hơn; các hộ dân dọc bản Sì Choang mạnh dạn mở cửa hàng buôn bán nên chợ ngày một đông đúc và đa dạng các mặt hàng. Nhờ đó, đời sống của bà con cũng từng bước được cải thiện, thu nhập cũng tăng đáng kể. Nhiều hộ dân cũng nhờ có buôn bán đã thoát được nghèo, vươn lên làm giàu. Đến hết năm 2020, thu nhập bình quân của xã đạt 17,5 triệu đồng/người/năm, tỷ lệ hộ nghèo giảm còn 34,37%.

Rời phiên chợ khi trời đã xế trưa, chợ cũng đã thưa vắng người hơn. Đọng lại trong chúng tôi là bức tranh sống động về phiên chợ với nhiều gam màu sặc sỡ. Đặc biệt, chúng tôi nhận ra ở phiên chợ đó chính là tình người, là trình độ dân trí của người dân vùng cao nơi đây đã có nhiều thay đổi; họ cởi mở giao tiếp, mua bán sôi nổi, biết thưởng thức những món ăn ngon, diện những bộ đồ đẹp... để giữ gìn phát huy bản sắc văn hóa của dân tộc mình.