Đồng chí Tống Thanh Hải - Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh với học sinh tiểu học xã Trung Đồng (huyện Tân Uyên). Ảnh: Tùng Phương

Là tỉnh vùng cao biên giới phía Tây Bắc của Tổ quốc, Lai Châu có tổng diện tích tự nhiên 9.068,78km2; toàn tỉnh có 7 huyện, 1 thành phố, 108 xã, phường, thị trấn, 1.013 thôn bản; là địa bàn cư trú lâu đời của 20 dân tộc với tổng dân số trên 46 vạn người, trong đó người dân tộc thiểu số chiếm trên 85% tổng dân số, gồm các dân tộc như: Thái, Mông, Dao, Hà Nhì, Khơ Mú, La Hủ, Giáy, Si La, Mảng, Lự… Từ năm 2014 - 2019, tỉnh Lai Châu tập trung lãnh đạo, chỉ đạo và phân công nhiệm vụ cụ thể cho các sở, ban, ngành, đoàn thể, các tổ chức chính trị, cấp uỷ, chính quyền các huyện, thành phố cụ thể hoá chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, tranh thủ mọi nguồn lực để phát triển sản xuất nông - lâm nghiệp, xây dựng nông thôn mới; thực hiện hiệu quả chính sách dân tộc; nâng cao hiệu quả hoạt động tài chính, ngân hàng, đẩy mạnh phát triển các ngành dịch vụ có tiềm năng, lợi thế; tăng cường quản lý Nhà nước trong đầu tư xây dựng, giải quyết những khó khăn, vướng mắc trong công tác giải phóng mặt bằng; đẩy nhanh tiến độ triển khai các dự án trọng điểm của tỉnh; chỉ đạo quyết liệt trong công tác quản lý tài nguyên khoáng sản. Trong lĩnh vực văn hóa - xã hội, thực hiện tốt chính sách đối với người có công, người có uy tín trong vùng dân tộc thiểu số, bảo đảm an sinh xã hội; tiếp tục nâng cao chất lượng dạy và học, giữ vững phổ cập giáo dục các cấp, tăng cường đầu tư cơ sở vật chất trường, lớp học; củng cố, kiện toàn mạng lưới y tế từ huyện đến cơ sở, bảo đảm các điều kiện khám, chữa bệnh cho Nhân dân, duy trì tỷ lệ người dân tham gia bảo hiểm y tế; xây dựng thôn, bản, khu phố văn hoá, hộ gia đình văn hoá, các xã, thị trấn, các thôn bản có đội văn nghệ hoạt động thường xuyên. Chỉ đạo toàn diện công tác quốc phòng, an ninh, công tác phòng chống tham nhũng, giải quyết khiếu nại, tố cáo; quan tâm chỉ đạo thực hiện tốt công tác xây dựng chính quyền; cải cách hành chính; công tác tôn giáo, dân vận chính quyền, nhất là công tác dân tộc.

Trong 5 năm qua, với sự cố gắng, quyết tâm của các cấp, các ngành, các địa phương và đặc biệt với tinh thần đoàn kết, tự lực, tự cường, phấn đấu vươn lên của đồng bào các dân tộc thiểu số trong tỉnh đã đóng góp công lao to lớn cho sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội, giữ vững an ninh quốc phòng, củng cố vững chắc khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Kết quả đó được thể hiện: tốc độ tăng trưởng GRDP trên địa bàn đạt khoảng 10%/năm; về cơ cấu kinh tế: nông, lâm nghiệp, thủy sản chiếm 20%, công nghiệp, xây dựng 38%, dịch vụ 42%. Đời sống của đồng bào các dân tộc được cải thiện, trình độ dân trí ngày được nâng cao. Nhân dân yên tâm lao động sản xuất, tin tưởng vào sự lãnh đạo của Đảng và Nhà nước.

Bên cạnh những kết quả đã đạt được, vùng dân tộc thiểu số vẫn là vùng đặc biệt khó khăn của tỉnh, việc phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số chưa tương xứng với đầu tư của Trung ương, của tỉnh; nguồn lực đầu tư còn dàn trải, hiệu quả chưa cao. Công tác giảm nghèo vùng đồng bào dân tộc thiểu số còn chưa đạt mong muốn, tỷ lệ nghèo, cận nghèo còn cao; văn hóa truyền thống của một số dân tộc bị mai một dần, đời sống một bộ phận người đồng bào dân tộc thiểu số còn ở diện đặc biệt khó khăn. An ninh trật tự vùng đồng bào dân tộc thiểu số còn tiềm ẩn những nhân tố phức tạp.

Trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá, bên cạnh những thuận lợi cơ bản, Lai Châu cũng phải đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức đan xen. Đứng trước thực tế và bối cảnh đó, để thực hiện hiệu quả công tác dân tộc, chính sách dân tộc giai đoạn 2019 - 2024, các cấp, các ngành, địa phương trong tỉnh tiếp tục quán triệt, triển khai thực hiện tốt các chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước về công tác dân tộc, các cơ chế, chính sách đối với đồng bào dân tộc. Chăm lo, ưu tiên đầu tư phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vùng đặc biệt khó khăn. Việc đầu tư cần có trọng tâm, trọng điểm, không dàn trải. Hoàn thiện kết cấu hạ tầng, các thiết chế văn hóa - xã hội, tập trung phát triển sản xuất, chú trọng xây dựng các mô hình sản xuất, kinh doanh để người dân học tập, làm theo; khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư vào vùng đồng bào dân tộc thiểu số để giải quyết việc làm, nâng cao thu nhập cho người dân, thay đổi tư duy lao động, sản xuất, thúc đẩy kinh tế - xã hội phát triển. Tiếp tục thực hiện tốt Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững gắn với các chương trình, chính sách dân tộc hỗ trợ phát triển khác. Giải quyết tốt tình trạng thiếu đất sản xuất, nước sinh hoạt của đồng bào dân tộc thiểu số tạo điều kiện để đồng bào ổn định, yên tâm sản xuất, vươn lên thoát nghèo.

Quan tâm phát triển văn hóa, giáo dục đào tạo, nâng cao dân trí, y tế chăm sóc sức khỏe Nhân dân, các chế độ, chính sách, an sinh, phúc lợi xã hội, đối với đồng bào dân tộc thiểu số. Bảo tồn và phát huy giá trị, bản sắc văn hóa các dân tộc; khơi dậy truyền thống tốt đẹp lâu đời của người dân tộc thiểu số; bảo tồn tiếng nói, chữ viết, kiến trúc, trang phục, nghề truyền thống… của người dân tộc thiểu số tỉnh Lai Châu; quy hoạch khôi phục thôn, bản theo tập quán, đặc trưng của từng dân tộc gắn với phát triển các loại hình văn hóa - du lịch.

Giữ vững an ninh chính trị, trật tự xã hội trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số; đẩy mạnh tuyên truyền pháp luật, không để các thế lực thù địch lợi dụng vấn đề về dân tộc, tôn giáo gây chia rẽ, phá hoại khối đại đoàn kết toàn dân tộc; không để bị động bất ngờ, phát sinh "điểm nóng". Phát huy vai trò của già làng, trưởng bản, người có uy tín trong việc vận động người dân thực hiện tốt các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước. Tập trung giải quyết hợp tình hợp lý, đúng pháp luật các vụ việc, tồn tại có liên quan đến đồng bào dân tộc thiểu số.

Phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị. Đặc biệt, là cơ quan làm công tác dân tộc và Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể chính trị - xã hội cần đổi mới, nâng cao chất lượng tuyên truyền, vận động, tập hợp đoàn kết rộng rãi các tầng lớp Nhân dân, xây dựng và củng cố vững chắc khối đại đoàn kết toàn dân tộc; thực hiện tốt công tác giám sát, phản biện xã hội đối với việc thực hiện các chủ trương, chính sách về dân tộc và công tác dân tộc. Coi trọng công tác nắm tình hình, tìm hiểu tâm tư, nguyện vọng của đồng bào dân tộc thiểu số. Vận động đồng bào các dân tộc phát huy truyền thống đoàn kết, nêu cao tinh thần, ý thức trách nhiệm tự lực, tự cường vươn lên thoát nghèo vì sự phát triển của thôn, bản, vì sự tiến bộ của cộng đồng. Làm tốt công tác quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, sử dụng đội ngũ cán bộ người dân tộc thiểu số trong bộ máy các cơ quan đảng, chính quyền.

Để thực hiện tốt nhiệm vụ trên, các cấp ủy Đảng, chính quyền, MTTQ và các đoàn thể quần chúng từ tỉnh đến cơ sở cần đổi mới nội dung, phương pháp công tác lãnh, chỉ đạo, tuyên truyền vận động đối với đồng bào dân tộc thiểu số phù hợp với đặc thù các dân tộc ở từng địa phương; với phương châm: "Trọng dân, gần dân, hiểu dân, học dân, có trách nhiệm với dân". Đồng thời dành nguồn lực thông qua các chương trình, đề án, dự án, các chính sách để tiếp tục đẩy mạnh công tác giảm nghèo bền vững, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần, mức sống cho đồng bào.

Phát huy truyền thống đoàn kết, cách mạng, một lòng son sắt theo Đảng và Bác Hồ kính yêu, Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân tỉnh Lai Châu tin tưởng rằng, đồng bào các dân tộc thiểu số tỉnh nhà tiếp tục nêu cao truyền thống đoàn kết, hăng say lao động, sáng tạo, quyết tâm vượt qua mọi khó khăn, thách thức, phát huy tự lực, tự cường vươn lên xây dựng thôn, bản, địa phương khang trang, sạch đẹp, góp phần xây dựng tỉnh Lai Châu ngày càng giàu đẹp, văn minh.