Về 2 xã San Thàng, Nậm Loỏng những ngày này, chúng tôi nhận thấy sự thay đổi rõ rệt. Các tuyến đường được đổ bêtông sạch đẹp; trường học, trạm y tế xã được sửa chữa, xây mới kiên cố, khang trang; những đồi chè xanh tươi mơn mởn, các cánh đồng hoa rực rỡ sắc màu… Bộ mặt nông thôn khởi sắc như “khoác” một chiếc áo mới.

Đoàn Thanh niên xã San Thàng (thành phố Lai Châu) thường xuyên dọn vệ sinh các tuyến đường nội bản. Ảnh: Ngọc Quyết

Chị Nguyễn Thị Lan - bản Trung tâm, xã San Thàng phấn khởi cho biết: Trước đây, đường giao thông đi lại rất khó khăn, nhất là trời mưa, đường lầy lội bùn đất. Giờ đây có đường bêtông mới, sạch sẽ, rộng hơn, tôi rất vui. Vào ngày cuối tuần, tôi cùng các chị em trong bản dọn vệ sinh đường ngõ bản luôn sạch, đẹp.

Trước khi bắt tay vào xây dựng NTM, 2 xã San Thàng và Nậm Loỏng gặp nhiều khó khăn: nhiều tuyến đường giao thông liên bản chưa được cứng hóa, hệ thống thủy lợi chưa được đầu tư; sản xuất nông nghiệp nhỏ lẻ, lạc hậu; tình trạng chăn thả gia súc tự do còn diễn ra phổ biến.

Để chương trình xây dựng NTM đạt kết quả, thành phố và 2 xã tăng cường công tác lãnh, chỉ đạo, phân công nhiệm vụ cho tưng thành viên trong cấp ủy, ban chỉ đạo xây dựng nông thôn mới, Ban phát triển nông thôn các bản theo phương châm thành phố nắm xã, xã và cơ quan nắm bản, bản nắm hộ. cùng với đó, đẩy mạnh tuyên truyền đến Nhân dân 2 xã hiểu về ý nghĩa, tầm quan trọng, nội dung và phương thức tổ chức thực hiện và đặc biệt là vai trò chủ thể của Nhân dân - nhân tố quyết định thành công của chương trình để tích cực hưởng ứng, tham gia xây dựng NTM.

Ông Bùi Hữu Cam - Trưởng Phòng Kinh tế thành phố Lai Châu cho biết: Xây dựng NTM là chương trình phát triển toàn diện, vì vậy dựa trên kết quả khảo sát, đánh giá thực trạng, điều kiện của hai xã, thành phố xây dựng quy hoạch cụ thể từng vùng gắn với 19 tiêu chí xây dựng NTM. Trên cơ sở đó, xây dựng đề án, đưa ra các mục tiêu, nhiệm vụ, lộ trình cụ thể; ưu tiên các nguồn lực thực hiện các tiêu chí chưa đạt, đạt thấp. Xác định 3 tiêu chí: thu nhập, môi trường, nhà ở dân cư là các tiêu chí khó đạt cần phải xây dựng chiến lược lâu dài, xuyên suốt trong quá trình thực hiện xây dựng NTM; trong đó thu nhập là tiêu chí quan trọng nhất, quyết định đến việc hoàn thành các tiêu chí còn lại. Vì vậy, thành phố tập trung nguồn lực hỗ trợ phát triển sản xuất, hình thành các khu vực sản xuất hàng hóa; vận động Nhân dân mở rộng diện tích trồng chè, cây ăn quả; phát triển vùng sản xuất rau, vùng trồng hoa; tập trung phát triển chăn nuôi theo hình thức gia trại, trang trại.

Với phương châm: “Nhà nước và Nhân dân cùng làm”, cấp ủy, chính quyền hai xã lồng ghép nguồn vốn từ các chính sách của Trung ương, tỉnh, thành phố huy động Nhân dân hiến đất, đóng góp ngày công lao động tập trung làm các tuyến đường giao thông liên bản, liên xã, đường nội đồng tạo điều kiện thuận lợi cho việc đi lại, vận chuyển hàng hóa. Đồng thời sửa chữa, xây dựng hệ thống kênh mương thủy lợi đảm bảo nước tưới tiêu phục vụ sản xuất; hỗ trợ Nhân dân xây dựng chuồng trại phát triển chăn nuôi; hỗ trợ làm nhà tiêu hợp vệ sinh…

Với sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị từ thành phố đến cơ sở và sự ủng hộ nhiệt tình, đóng góp tiền của, công sức của Nhân dân, 2 xã được công nhận xã đạt chuẩn NTM sớm hơn kế hoạch. Cụ thể, xã San Thàng đạt chuẩn NTM năm 2014, xã Nậm Loỏng đạt chuẩn NTM năm 2017.

Bà Sùng Thị Dẻ - Chủ tịch UBND xã Nậm Loỏng chia sẻ: Chương trình NTM đã mang lại cho Nậm Loỏng một diện mạo mới. Từ khi có đường giao thông đi lại thuận tiện, người dân các bản yên tâm lao động sản xuất, thâm canh tăng vụ, chuyển đổi cơ cấu giống cây trồng, đưa giống mới có năng suất, chất lượng cao vào gieo trồng, áp dụng kỹ thuật khoa học trong sản xuất. Nhờ đó, đời sống của người dân ngày càng được nâng lên.

Xác định rõ, NTM vừa là nền tảng, vừa là chương trình gắn bó song hành cùng với sự phát triển kinh tế - xã hội của từng địa phương. Vì vậy, sau khi đạt chuẩn NTM, các xã tiếp tục kiện toàn các BCĐ, xây dựng chương trình, mục tiêu nhiệm vụ để nâng cao chất lượng các tiêu chí, giữ vững danh hiệu xã đạt chuẩn NTM. Vận động Nhân dân mở rộng nhiều mô hình sản xuất theo hướng kinh tế hàng hóa thị trường. Tận dụng các nguồn vốn, thu hút doanh nghiệp nâng cấp, mở rộng các tuyến đường giao thông nội bản, liên bản, kênh mương thủy lợi; sửa chữa, xây mới các trường học, phòng học, trạm y tế; mua sắm các trang thiết bị dạy học, y tế đáp ứng nhu cầu dạy, học của các trường và đảm bảo công tác chăm sóc sức khỏe Nhân dân. Vận động người dân hiến đất, góp công làm nhà văn hóa bản - làm nơi sinh hoạt cộng đồng cho Nhân dân mỗi dịp lễ, tết, vui hội, ngày đại đoàn kết; duy trì dọn vệ sinh môi trường thường xuyên, xây dựng gia đình “5 không, 3 sạch”…

Từ năm 2010 đến tháng 7/2019, 2 xã San Thàng, Nậm Loỏng đã huy động doanh nghiệp ủng hộ 350 triệu đồng, Nhân dân hiến 44.800m2 đất, đóng góp trên 53 nghìn ngày công lao động để sửa chữa, nâng cấp, làm mới gần 40km đường xã, liên xã, hơn 17km đường trục chính nội đồng, 16 công trình kênh mương thủy lợi với tổng chiều dài trên 7km; xây dựng mới 36 phòng học, 6 phòng học chức năng; sửa chữa, làm mới 17 nhà văn hóa bản…

Từ các chính sách hỗ trợ, đầu tư phát triển sản xuất, Nhân dân 2 xã đã mở rộng diện tích, hình thành các vùng sản xuất hàng hóa (chè, mắc-ca, cây ăn quả), vùng chăn nuôi tập trung với hàng trăm mô hình kinh tế hiệu quả cao cho thu nhập hơn 100 triệu đồng mỗi năm… Qua đó, góp phần nâng cao thu nhập bình quân đầu người của thành phố lên 32,53 triệu đồng/người/năm (năm 2018), tăng 23 triệu đồng/người/năm so với năm 2011; tỷ lệ hộ nghèo giảm còn 0,76%, thành phố không còn nhà tạm.