Chúng tôi đến thăm Trường Tiểu học Nậm Ban một ngày đầu tháng 9. Vượt hơn 40km từ quốc lộ 12 thuộc địa phận xã Pa Tần (huyện Sìn Hồ) qua con đường đèo dốc quanh co, dưới cơn mưa nặng hạt mất hơn 3 giờ đồng hồ mới đến nơi. Mời chúng tôi chén chè nóng trong căn phòng làm việc được ngăn bởi tấm nhựa cứng, một bên là phòng làm việc của thầy hiệu trưởng, một bên là phòng họp của đơn vị, thầy giáo Lường Văn Văn – Hiệu trưởng nhà trường chia sẻ: Cơ sở vật chất của trường còn thiếu và chưa đồng bộ. Chúng tôi ngăn một phòng thành hai để có không gian sinh hoạt chung và làm việc. Các anh thấy đó, trường học và nhà của các em ngăn cách bởi con suối. Đến lớp, các em phải qua cầu treo, những ngày mưa to, gió lớn rất nguy hiểm. Bên cạnh đó, giao thông cách trở do địa hình phức tạp, đồi núi dốc, đời sống Nhân dân khó khăn, trình độ dân trí không đồng đều, học sinh đầu cấp chưa có kỹ năng sống… Do đó, công tác giảng dạy cũng như chăm sóc, nuôi dưỡng bán trú rất vất vả.

Đi qua cây cầu treo bằng sắt, khu ở bán trú của học sinh là dãy nhà cấp IV lợp mái tôn nằm ngay bên bờ suối với 5 phòng ở, 1 đầu hồi được cơi nới bằng cột sắt quây tôn làm nhà bếp, nhà vệ sinh, đầu hồi còn lại làm nhà tắm. Mảnh sân rộng gần 100m² nằm sát bờ suối, lợp mái tôn và kê bàn ghế làm nhà ăn. Sát mép suối là hàng lan can hàn sắt - nơi các em tận dụng phơi quần áo. Theo thầy Văn, hiện nay, ngoài những lớp học được xây kiên cố ở trung tâm xã, nhà trường đang phải sử dụng một số phòng học tạm; 2 điểm trường Nậm Vạc 1 và 2 phải hoạt động trong ngôi nhà gỗ, lợp tôn.

Khó khăn là thế nhưng nhiều năm qua, tập thể Ban Giám hiệu nhà trường, các thầy, cô giáo luôn đoàn kết, cố gắng, nỗ lực thi đua đạt nhiều thành tích trong công tác giảng dạy và học tập. 5 năm liền nhà trường hoàn thành tốt nhiệm vụ; nhiều thế hệ thầy, cô giáo đạt danh hiệu dạy giỏi cấp huyện; 100% cán bộ quản lý, giáo viên của nhà trường đạt trình độ chuẩn và trên chuẩn. Nhiều học sinh đạt giải học sinh giỏi cấp huyện và được trao tặng giấy khen. Riêng năm học 2019 - 2020, 100% cán bộ, giáo viên đều hoàn thành, hoàn thành tốt và hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao; tỷ lệ học sinh chuyển lớp đạt 99,1%; tỷ lệ học sinh hoàn thành chương trình tiểu học đạt 100%. Năm học này, nhà trường có 323 học sinh, trong đó 177 học sinh bán trú.

Đề cập đến những thành tích trên, thầy Văn chia sẻ: Chúng tôi không phân biệt buổi học đầu hay cuối nên các hoạt động dạy và học diễn ra bình thường, nghiêm túc và đạt chất lượng cao. Năm học 2020 - 2021 rất quan trọng, làm tiền đề để thực hiện Chương trình giáo dục phổ thông, đổi mới sách giáo khoa đối với lớp 1, vì vậy nhà trường đặc biệt lưu tâm hơn đối với khối 1. Yêu cầu giáo viên bám sát chương trình, chủ động nghiên cứu, đổi mới phương pháp giảng dạy phù hợp.

Giờ học tiếng Việt của cô và trò lớp 4A1.

Trường Tiểu học Nậm Ban đặc biệt quan tâm công tác chăm sóc và nuôi dưỡng đối với học sinh bán trú. Cụ thể, tăng cường kiểm tra, giám sát và đốn độc việc học, giờ giấc sinh hoạt. Đảm bảo bữa ăn đủ chất và lượng cho các em, đầu mỗi năm học, nhà trường ký kết hợp đồng với cơ sở cung cấp thực phẩm uy tín, có nguồn gốc, xuất xứ rõ ràng. Thường xuyên thay đổi thực đơn, đa dạng món ăn, giúp các em ngon miệng, đảm bảo sự phát triển cần thiết về thể trạng. Nhờ đó, nhiều năm qua, nhà trường luôn thực hiện tốt các quy định về vệ sinh an toàn thực phẩm. 

Nhà trường phối hợp chặt chẽ với cấp ủy, chính quyền xã, đội ngũ người có uy tín, trưởng bản cử giáo viên đến từng nhà học sinh vận động, tuyên truyền phụ huynh cho con em đến lớp đầy đủ. Nhờ đó, 100% học sinh trong độ tuổi đến lớp. Cô giáo Nguyễn Thị Quỳnh (giáo viên nhà trường) tâm sự: Giao thông cách trở, nhiều điểm, nhóm dân cư ở xa có khi chúng tôi phải đi đường rừng, thậm chí mất cả nửa ngày đường. Đã vậy, nhiều hộ gia đình nhận thức còn hạn chế, chỉ muốn con ở nhà phụ giúp việc gia đình nên chúng tôi mất nhiều thời gian, công sức đi lại mới cho con em theo giáo viên về lớp. Bên cạnh đó, bất đồng về ngôn ngữ cũng ảnh hưởng rất lớn đến công tác tuyên truyền, vận động học sinh ra lớp. Tuy nhiên, "mưa dầm thấm lâu", giờ đây, Nhân dân trong xã đã quan tâm đến việc học của con em, giúp sự nghiệp giáo dục của xã nhà có nhiều khởi sắc.

Chia tay các thầy, cô giáo Trường Tiểu học Nậm Ban khi ánh chiều đã buông, chúng tôi ra về trong niềm vui bởi cảm nhận rõ hơn tấm lòng yêu nghề, nỗ lực "gieo chữ" nơi đất khó của các thế hệ giáo viên vùng cao biên giới. Tin rằng, bằng tinh thần nhiệt huyết, đoàn kết và không ngừng nỗ lực thực hiện phong trào thi đua dạy tốt – học tốt, tập thể nhà trường sẽ tiếp tục gặt hái những "mùa quả ngọt".