Theo thông tin Phó cục trưởng Cục Hải quan TP HCM Trần Mã Thông cung cấp, người đứng tên tờ khai hải quan xuất lô hàng 12 loa thùng chứa 229 kg ma túy là Công ty trách nhiệm hữu hạn giao nhận và vận tải Long Vân, đồng nghĩa với việc công ty này đứng ra làm chủ lô hàng. Tuy nhiên, đại điện Công ty Long Vân khẳng định không phải là chủ chính thức của lô hàng mà chỉ nhận ủy thác từ Công ty Lê Hòa Trading & Forwarding.

Trong khi đó, giám đốc công ty Lê Hòa nói không biết gì về nguồn gốc, thông tin người gửi hàng mà chỉ nhận khai hải quan điện tử theo đề nghị từ Air Sea Worldwide. Theo vị này, ngày 14/11, công ty nhận được email yêu cầu làm ủy thác và thủ tục hải quan lô hàng xuất khẩu loa đi Đài Loan từ Air Sea WorldWide. Trong mail, đại điện công ty khách hàng cho biết, lô hàng cần được xuất gồm 12 loa, trọng lượng hơn 400 kg. Kích cỡ của mỗi chiếc loa được mô tả là dài 36,5 cm, rộng 31 cm và cao 101,5 cm. Lê Hòa cũng được yêu cầu đứng tên người gửi hàng và cung cấp một đế nhựa hình vuông (dài 120 cm, rộng 120 cm) để chứa hàng.

Tuy nhiên, khi Lê Hòa đồng ý và cung cấp thông tin về giá làm thủ tục hải quan, ủy thác, đế nhựa và vận chuyển ra kho TCS (Tan Son Nhat Cargo Services - nơi vận chuyển hàng hóa Tân Sơn Nhất) thì lại được Air Sea WorldWide cho biết "khách hàng sẽ tự đóng và tự vận chuyển đến TCS". Vì vậy, Lê Hòa chỉ làm thủ tục hải quan và ủy thác. Các khâu còn lại như dán nhãn nguy hiểm, nhận hàng hay giám sát hàng hóa thì công ty này không tham gia.

Cũng theo giám đốc Công ty Lê Hòa, Air Sea WorldWide không có chức năng xuất nhập khẩu nên đã đề nghị công ty này làm ủy thác và thủ tục hải quan cho lô hàng. "Nhưng chúng tôi thấy làm công tác ủy thác phức tạp và nhiều rắc rối trong báo cáo thuế, xuất hóa đơn nên đã nhờ Long Vân (đơn vị chuyên đứng ra làm ủy thác) đứng tên trên tờ khai, còn chúng tôi chịu trách nhiệm khai hải quan điện tử", vị giám đốc nói và cho biết không có bất cứ liên lạc nào với khách gửi lô hàng trên. Việc Lê Hòa đứng tên người gửi trên Air Way Bill (vận đơn, AWB) và Booking của hãng hàng không cũng được cho là do phía Air Sea WorldWide tự kê khai, không hề thông tin cho Lê Hòa. Air Sea WorldWide cũng là đơn vị đã làm việc với Công ty Korchina Logistics - đại diện của hãng hàng không China Airlines để đặt chỗ cho lô hàng trên chuyến bay.

Về mối quan hệ với Air Sea WorldWide, ông này cho biết đã làm việc với đơn vị này khoảng 5-6 năm. Mỗi năm, công ty Lê Hòa làm thủ tục hải quan cho Air Sea WorldWide khoảng 10 lô hàng, chủ yếu là thiết bị điện, công tắc điện và quần áo. "Đây là lần đầu tiên Air Sea WorldWide nhờ Lê Hòa làm thủ tục về mặt hàng loa", ông này nói.

Hồ sơ phía hàng không cung cấp cũng cho thấy, có 3 công ty tham gia thủ tục xuất lô hàng này đi Đài Loan. Trong đó, Công ty Lê Hòa đứng tên người gửi, Air Sea WorldWide là đơn vị cung cấp dịch vụ và Công ty Korchina Logistics - đại diện của hãng hàng không China Airlines.

Hiện đại diện Air Sea WorldWide từ chối nêu quan điểm vì "đang chờ kết luận của cơ quan điều tra".

Air Sea WorldWide là công ty chuyên về vận tải hàng hóa đường biển, hàng không trực thuộc công ty mẹ là Air Sea WorldWide có trụ sở chính tại Hong Kong (Trung Quốc). Đây là công ty đa quốc gia, được thành lập từ năm 1988 bởi ông Alex Chan, nay Airsea WorldWide đã phát triển thành một công ty vận tải, chuyển phát quốc tế có quy mô toàn cầu. Mạng lưới của Airsea WorldWide phủ sóng hầu khắp các khu vực trên thế giới. Air Sea WorldWide có văn phòng đại diện ở 10 quốc gia tại nhiều thành phố lớn, trong đó có Đài Loan. Tại Việt Nam, Air Sea WorldWide có văn phòng đại diện tại Hà Nội và Hồ Chí Minh từ năm 2006.

Trả lời về trách nhiệm trong việc để lọt lưới lô hàng chứa 229 kg heroin, Đại diện Cục hải quan TP HCM cho biết, qua kiểm tra hệ thống máy tính và những người có trách nhiệm liên quan, toàn bộ quy trình được tuân thủ chặt chẽ theo quy định. "Việc để lọt 600 bánh heroin là một rủi ro trong quá trình áp dụng thông quan điện tử. Hiện chúng tôi đang chờ kết quả điều tra của cơ quan cảnh sát điều tra, từ đó đưa ra hướng xử lý kỷ luật cụ thể với những cá nhân, đơn vị có liên quan”, Phó cục trưởng Cục Hải quan TP HCM Trần Mã Thông nói trênTuổi Trẻ.

Về phía an ninh sân bay, trao đổi với VnExpress, ông Võ Huy Cường, Trưởng ban an toàn an ninh sân bay cho hay, trách nhiệm của lực lượng an ninh hàng không là đảm bảo an toàn cho các chuyến bay, rà soát bom mìn, chất cháy nổ. Ngoài ra, riêng ở các cảng hàng không quốc tế, trong công tác phối hợp nếu có phát hiện nghi ngờ an ninh hàng không sẽ phối hợp với các cơ quan chuyên môn khác để ngăn chặn. Chẳng hạn như ở địa bàn cửa khẩu sân bay quốc tế Tân Sơn Nhất, an ninh hàng không cũng đã nỗ lực giúp cho hải quan phát hiện những nghi ngờ nếu có và thông báo ngược lại. Tuy nhiên, không phải việc nào cũng dễ phát hiện mà còn tùy thuộc vào năng lực trình độ của nhân viên soi và tính nhạy bén trong công việc. Trước đây, nhân viên an ninh cũng đã phối hợp với hải quan rất tốt và cũng đã giúp hải quan phát hiện được nhiều vụ buôn lậu. Tuy nhiên, nhiệm vụ "gác cổng" vẫn chính là Hải quan.

Ông Cường cho biết thêm, đối với chiếc máy soi của an ninh, công nghệ soi chiếu đều là tia X đồng thời máy sẽ có phần hiển thị màu và có phần hiển thị cơ bản liên quan đến chất hữu cơ và vô cơ. Những chất này có liên quan đến cháy nổ và chập điện nên máy soi phát hiện dễ dàng hơn. Còn về ma túy, cơ quan hải quan các nước có phần màu thể hiện riêng. Việc máy soi của an ninh có phát hiện hay không chưa có kết luận cụ thể, có thể do lỗi hệ thống và hiện cũng chưa thể quy trách nhiệm cho ai vì sự việc chưa rõ ràng.

Thông thường, một ca trực soi chiếu có khoảng 4 người ngồi trực. Cụ thể, một người ngồi trực ở màn hình hiển thị soi chiếu, một người kiểm tra giám sát, tem bao bì rồi hồ sơ vận đơn, một người vận hàng máy soi chiếu và trưởng bộ phận. Người trực màn hình thường ngồi khoảng 40 phút là hết ca trực để đảm bảo sức khỏe và tỉnh táo.

Trước đó, hôm 17/11, Nhà chức trách Đài Loan bắt 7 nghi phạm và tịch thu 600 bánh heroin trị giá 300 triệu USD trong máy bay chở hàng của hãng hàng không China Airlines (Đài Loan) cất cánh từ Việt Nam. Theo đó, số ma túy này được cất giấu trong 12 dàn loa, mỗi dàn loa rỗng chứa 50 bánh và các bánh được phủ chocolate. Hiện Công ty dịch vụ an ninh Tân Sơn Nhất đã ra quyết định tạm đình chỉ 4 cán bộ đội Kiểm tra an ninh soi chiếu kho hàng hóa.