Huyện Than Uyên có điều kiện đất đai rộng, nhiều đồi thấp thuận lợi phát triển mô hình cây ăn quả như: bưởi, mít, mắc ca, chè và nguồn nhân lực dồi dào. Thay đổi phương thức sản xuất cũ manh mún, lạc hậu và thay đổi tư tưởng trông chờ vào Nhà nước của nông dân, huyện chỉ đạo các ban, ngành, đoàn thể huyện phối hợp với xã, thị trấn đẩy mạnh tuyên truyền, vận động, khuyến khích Nhân dân khai thác tiềm năng, lợi thế địa phương để vươn lên. Đặc biệt là chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, đưa cây con, giống mới có năng suất, chất lượng cao vào sản xuất. Mở các lớp tập huấn, hội thảo đầu bờ để chuyển giao khoa học kỹ thuật mới; làm tốt công tác chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh trên cây trồng và dịch bệnh trên đàn vật nuôi.

Tạo sinh kế cho nông dân, huyện linh hoạt vận dụng các dự án, chính sách, nguồn vốn hỗ trợ của Trung ương, tỉnh trong xây dựng mô hình kinh tế. Đồng thời, chỉ đạo các ban, ngành, đoàn thể từ huyện đến xã tín chấp với các ngân hàng trên địa bàn giúp hội viên, đoàn viên vay vốn ưu đãi. Đã có hàng ngàn hộ dân được vay vốn và sử dụng đồng vốn đầu tư vào xây dựng các mô hình V.A.C, V.A.C.R, chế biến nông sản.

Ông Nguyễn Văn Thăng – Trưởng Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Than Uyên cho biết: “Thực hiện các mô hình kinh tế đối với lĩnh vực nông, lâm nghiệp, Phòng tham mưu UBND huyện kêu gọi Công ty Cổ phần đầu tư Him Lam (thành phố Hồ Chí Minh) tham gia đầu tư trồng cây mắc ca tại xã Mường Kim, Pha Mu; trồng chè chất lượng cao của Doanh nghiệp Tuyền Phương (trụ sở tại huyện Than Uyên). Tuy nhiên, Phòng thường xuyên triển khai, xây dựng, thực hiện các mô hình điển hình giúp bà con dễ dàng học và làm theo. Qua đó, nâng cao tính tự giác trong phát triển kinh tế để giải quyết việc làm, nâng cao thu nhập”.

Cán bộ kỹ thuật Trung tâm Dịch vụ Nông nghiệp huyện Than Uyên hướng dẫn bà con bản Vè (xã Mường Mít) chăm sóc bưởi da xanh.

Giữa năm 2018, Trung tâm Dịch vụ nông nghiệp huyện Than Uyên đã triển khai mô hình cải tạo vườn tạp trồng mít Thái Lan, bưởi da xanh thuộc nguồn khuyến nông khuyến lâm tại xã Mường Mít. Tham gia mô hình có 50 hộ dân của bản: Vè, Hát Nam, Ít với quy mô 5ha (2ha bưởi, 3ha mít). Bà con được hỗ trợ giống, phân bón, quy trình kỹ thuật trồng, chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh. Đến nay, 1.040 cây bưởi, 1.260 cây mít Thái Lan sinh trưởng và phát triển tốt; cây mít đạt chiều cao 2,5m, đường kính gốc 7,5cm và bưởi có chiều cao 2,5m, đường kính gốc bình quân 9cm. Mô hình mở ra hướng sản xuất mới phù hợp với điều kiện của địa phương, khai thác tiềm năng đất đai, đa dạng hóa sản phẩm nông nghiệp giúp bà con có thêm thu nhập. Khoảng 1 năm nữa (tức là năm thứ 3 kể từ khi trồng), 1ha mít (400 cây) cho thu nhập khoảng 70 triệu đồng/năm; 1ha bưởi (500 cây) thu nhập 100 triệu đồng/năm. 

Ông Lò Văn Ún ở bản Vè (xã Mường Mít) tâm sự: “Gia đình tôi tham gia trồng 1ha cây mít Thái Lan tại vườn. Tôi chủ động theo dõi, chăm sóc, bón phân, phòng trừ sâu bệnh theo đúng hướng dẫn kỹ thuật để cây sinh trưởng, rút ngắn giai đoạn kiến thiết cơ bản để nhanh bước vào giai đoạn kinh doanh. Hy vọng sớm có nguồn thu để tái đầu tư mở rộng diện tích”.

Đến nay, mô hình cải tạo vườn tạp ở một số địa phương không chỉ giúp bà con tiếp cận khoa học kỹ thuật và ứng dụng vào trồng trọt còn tạo ra sản phẩm tại chỗ và sản phẩm có sức cạnh tranh trên thị trường. Đồng thời, tạo việc làm, tăng thu nhập cho người dân, góp phần phát triển kinh tế gia đình, địa phương. Anh Trần Đăng Trường - Giám đốc Trung tâm Dịch vụ Nông nghiệp huyện chia sẻ: “Trung tâm thường xuyên phối hợp với các xã, thị trấn thực hiện chuyển giao khoa học kỹ thuật trong sản xuất lúa, ngô, chăm sóc quế, sơn tra, mắc ca, cây ăn quả cho nông dân. Phổ biến kiến thức liên quan đến theo dõi, phát hiện dịch bệnh hại để kịp thời phòng trừ. Làm tốt công tác dự tính, dự báo tình hình sinh vật gây hại trên cây trồng”.

Chú trọng khai thác tiềm năng, lợi thế sẵn có, huyện Than Uyên đã và đang giúp nông dân từng bước vươn lên thoát nghèo, làm giàu chính đáng trên đồng đất quê hương.

Hiện nay, huyện Than Uyên có 4.779,8ha lúa, 1.684,3ha ngô, 182,5ha lạc, 255,5ha đậu tương và một số cây trồng khác; 823ha chè; 188,2ha cây ăn quả, trong đó trồng mới năm 2018-2019 theo dự án phát triển sản xuất, liên kết theo chuỗi giá trị thuộc nguồn vốn nông thôn mới là 45,23ha (bưởi da xanh 21,8ha; nhãn chín muộn 7ha; ổi 4ha; xoài Đài Loan 2,43ha); diện tích trồng cải tạo vườn tạp 17,47ha (dự án đào chín sớm 12,47 ha; bưởi da xanh, mít Thái Lan 5ha).