Đưa chúng tôi đi thăm những vạt mía cao quá đầu người, đã cho thu hoạch, anh Tẩn A Pao - Trưởng bản Tẩn Phù Nhiêu cho biết: “Năm 2006, trong một lần đi thăm họ hàng ở bản Nà Đa (thị trấn Tam Đường), ông Chẩu A Chài (người dân trong bản) đã xin một ít ngọn mía xương gà về trồng thử. Sau 1 thời gian, cây mía cho thu hoạch, ngọt, mềm không kém so với mía trồng ở Nà Đa. Thấy giống mía ngon, bà con trong bản đến nhà ông Chài xin ngọn về trồng. Ban đầu mỗi nhà trồng một khóm, sau đó thấy dễ trồng, phát triển tốt, thị trường ổn định và tiêu thụ dễ dàng, các gia đình mở rộng diện tích trồng ở các cánh đồng. Tuy nhiên, do thói quen thả rông gia súc của bà con dân bản nên vụ đầu, mía bị trâu, bò dẫm nát, một số gia đình chăm sóc, bảo vệ tốt thì cho thu nhập. Dần dần bà con nâng cao ý thức, nuôi nhốt gia súc tập trung, đến năm 2010, cây mía được trồng đại trà”.

Bà con bản Tẩn Phù Nhiêu thu hoạch mía.

Anh Pao thống kê, cả bản có 75 hộ thì 50% gia đình trồng mía. Gia đình nào thu hoạch xong thì dọn ruộng, gom rác đốt làm phân bón. Do đường vận chuyển từ bản đến các chợ xa nên các hộ chủ yếu bán cho các tư thương về thành phố Lai Châu tiêu thụ. Giá bán tại chỗ dao động từ 3.000 - 4.000 đồng/cây, mía sinh trưởng theo khóm nên chỉ khoảng 100m² đã có thu nhập trên dưới 10 triệu đồng.

Chị Vàng Thị Sảm đang thu hoạch mía cho biết, gia đình chị trồng 2.000 cây giống, nảy mầm từ mắt mía ra với khoảng 2 vạn cây. Năm ngoái, gia đình chị thu nhập từ trồng mía khoảng 75 triệu đồng, cao gần gấp đôi so với trồng lúa, ngô. Thấy cây mía đem lại lợi nhuận cao, nhiều gia đình đã chuyển đổi mục đích sử dụng từ trồng lúa, ngô sang trồng mía.

Bằng giờ này năm ngoái, gia đình ông Lù A Đâu đang thu hoạch ngô để chuẩn bị đất trồng lúa. Nhưng năm nay, toàn bộ diện tích ngô đông bị mất mùa nên ông quyết định chuyển sang trồng mía. Vừa nhanh tay bóc ngọn mía giống, ông Đâu tâm sự với chúng tôi: “Với diện tích 7.000m², gia đình tôi đã chuẩn bị khoảng 4.000 ngọn mía giống để trồng. Năm đầu tiên trồng nhưng tôi đã học được kỹ thuật trồng và cách chăm sóc cây mía. Trồng mía không phải bỏ nhiều công sức chăm bón, thu hoạch, bảo quản như ngô, lúa”.

Theo tính toán, nếu trồng lúa, ngô với diện tích 1ha thì mỗi năm thu về 8 tấn, trị giá khoảng 50 triệu đồng, nhưng trồng mía thu nhập có thể lên tới 120 triệu đồng nếu mía được chăm sóc và phát triển tốt. Trồng mía không chỉ đem lại giá trị kinh tế cao, lá mía bóc ra còn làm thức ăn cho gia súc và nuôi cá, giảm được một phần chi phí trong chăn nuôi.

“Vì những giá trị kinh tế từ trồng mía, bản Tẩn Phù Nhiêu năm tới sẽ mở rộng diện tích trồng mía và luân canh theo hình thức 1 năm trồng mía, 1 năm trồng ngô, lúa. Như thế đất sẽ được cải tạo tốt, không bạc màu. Đồng thời chỉ đạo bà con chú trọng hơn về đầu tư phân bón, tăng cường chăm sóc để mía đem lại giá trị kinh tế cao hơn" - Trưởng bản Tẩn A Pao cho biết thêm.