Trò chuyện với chúng tôi, đồng chí Nguyễn Đình Thượng - Trưởng Phòng Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) huyện Tam Đường cho biết: “Để bảo đảm nước sản xuất nông nghiệp, ngay từ đầu năm, phòng rà soát, đánh giá hiện trạng các công trình thủy lợi, trong đó, sắp xếp theo thứ tự ưu tiên đầu tư, sửa chữa các công trình thủy lợi. Phối hợp với các xã, thị trấn kiểm tra quản lý, khai thác các công trình thuỷ lợi, trước, trong và sau mùa mưa lũ. Từ đó, tham mưu cho huyện đầu tư kinh phí sửa chữa công trình thủy lợi bị hư hỏng bảo đảm nước tưới cho sản xuất nông nghiệp trên địa bàn đạt hiệu quả cao”.
Hiện nay, huyện Tam Đường có 160 công trình, trong đó, 27 công trình do Công ty TNHH Một thành viên (MTV) Thủy nông Lai Châu quản lý, 133 công trình cấp huyện quản lý, với 432,33km kênh mương, phục vụ tưới tiêu cho 618,3ha lúa vụ đông xuân, 3.546ha lúa vụ mùa, 557,1ha hoa màu và 111,6ha thủy sản. Thời gian qua, UBND huyện chỉ đạo Phòng NN&MT huyện phối hợp với các xã, thị trấn kiện toàn, nâng cao hiệu quả hoạt động của Ban quản lý, Tổ vận hành các công trình thuỷ lợi bản, bảo dưỡng các công trình sau đầu tư nhằm bảo đảm nước tưới phục vụ sản xuất. Các xã, thị trấn thường xuyên kiểm tra nguồn nước tại các công trình thủy lợi; hướng dẫn nông dân thực hiện việc tiết kiệm nước ngay từ đầu vụ; có kế hoạch phân phối nước hợp lý phục vụ sản xuất ngô, lúa ở cuối cánh đồng và điều chỉnh hợp lý khi nguồn nước bị thiếu hụt để bảo đảm cung cấp đủ cho nhu cầu thiết yếu sản xuất.

Người dân xã Tả Lèng (huyện Tam Đường) kiểm tra nguồn nước công trình thủy lợi ở bản San Tra Mán.

Phòng tăng cường chỉ đạo nạo vét, be, che chắn các cửa lấy nước, lòng kênh mương bị bồi lắng đất, đá; đối với công trình bị hư hỏng, xuống cấp đưa vào danh mục đầu tư, sửa chữa, bảo đảm nước tưới cho sản xuất, nước sinh hoạt cho nhân dân. Đồng thời, phối hợp với Công ty TNHH MTV Thủy nông Lai Châu xây dựng lịch tưới luân phiên, điều tiết nguồn nước sản xuất cho người dân thuộc công trình thủy lợi do công ty quản lý. Nhắc nhở người dân sử dụng nguồn nước sản xuất tiết kiệm và hiệu quả. Hệ thống kênh mương trên địa bàn huyện từng bước được kiên cố, đảm bảo nước tưới tiêu cho các cánh đồng giúp nông dân trong huyện chủ động gieo trồng đúng khung thời vụ. Các xã, thị trấn thực hiện công tác quản lý, vận hành, khai thác công trình thuỷ lợi, duy trì hoạt động của hợp tác xã, tổ hợp tác và tổ vận hành bản.
Chúng tôi có dịp đến hệ thống kênh mương thủy lợi của bản San Tra Mán (xã Tả Lèng). Công trình được đầu tư, đưa vào sử dụng hơn 10 năm qua, luôn phát huy hiệu quả. Bà con vừa hoàn tất việc phát dọn cây cỏ, vét rác và khơi thông dòng chảy. Tuyến kênh mương thủy lợi này dẫn nước tưới tiêu cho hàng trăm héc-ta ngô, lúa và hoa màu của người dân các bản trên địa bàn xã Tả Lèng và Thèn Sin. Người dân nơi đây duy trì, khai thác, nâng cao hiệu quả hệ thống kênh mương thủy lợi, đáp ứng nhu cầu nước tưới tiêu phục vụ sản xuất nông nghiệp theo hướng hàng hóa.
Anh Phàn A Ếm - Chủ tịch Hội Nông dân xã Tả Lèng cho biết: “Ngay từ đầu mỗi mùa vụ, chính quyền xã huy động người dân tham gia nạo vét, sửa chữa và khơi thông dòng chảy, kênh mương thủy lợi. Xã tranh thủ nguồn vốn đầu tư của tỉnh, huyện kiên cố hóa các tuyến kênh mương phục vụ đủ nước tưới cho những cánh đồng lớn sản xuất 2 vụ/năm. Đến nay, tất cả hệ thống kênh mương thủy lợi của xã phát huy hiệu quả. Nhờ bảo đảm nước tưới, 100% diện tích ngô, lúa của xã sản xuất đúng lịch thời vụ, cho năng suất cao”.
Trò chuyện với chúng tôi, ông Lò Văn Lâm ở bản Nà Phát (xã Bình Lư) cho biết: “Hơn 20 năm gắn bó với sản xuất nông nghiệp, tôi ý thức được việc tham gia đầy đủ các buổi khơi thông dòng chảy mùa khô hạn, tiết kiệm nước ngay từ đầu nguồn. Mùa mưa, tuyến kênh mương nhiều đoạn bị xói lở, thấm, rò rỉ, thất thoát nước, tôi tham gia tu sửa, dẫn nước tưới phục vụ sản xuất hiệu quả. Tôi vui khi được cùng bà con trong xã tu sửa, phát dọn, nâng cao hiệu quả hệ thống kênh mương dẫn nước tưới, phục vụ sản xuất nông nghiệp hiệu quả”.
Nhờ tu sửa, khai thác, sử dụng hợp lý hệ thống kênh mương thủy lợi, huyện Tam Đường thúc đẩy sản xuất nông nghiệp ngày càng phát triển bền vững.