Ông Nguyễn Hồng Quân - Trưởng phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Tam Đường cho biết: “Hiện nay, trên địa bàn huyện Tam Đường có 106,6ha sa nhân tím, tập trung tại các xã như: Nùng Nàng, Thèn Sin, Tả Lèng... Khi triển khai trồng, Phòng phối hợp với UBND các xã tổ chức cho Nhân dân trồng, chăm sóc đúng yêu cầu kĩ thuật. Đến nay cây sa nhân trên đất Tam Đường sinh trưởng, phát triển tốt, chuẩn bị cho thu hoạch. Đó chính là những tín hiệu tích cực cho thấy cây sa nhân phù hợp với điều kiện tự nhiên, khí hậu, thổ nhưỡng của địa phương. Thời gian tới, Phòng sẽ phối hợp với các xã lựa chọn các doanh nghiệp, thương nhân bao tiêu sản phẩm, để người dân có đầu ra ổn định”.

Người dân bản Đông Phong, xã Thèn Sin chăm sóc cây sa nhân. 

Chỉ sau hơn 2 năm trồng thử nghiệm tại xã Thèn Sin, những cây sa nhân tím đã vươn xanh trên những vùng đồi núi khô cằn, sa nhân bắt đầu ra hoa và cho quả, trong khoảng tháng 7 - 8/2020, những quả sa nhân tím này sẽ cho thu hoạch lứa đầu tiên. Tìm hiểu chúng tôi được biết, sa nhân tím là loại cây dược liệu quý, dễ trồng, ít sâu bệnh, ít vốn đầu tư, cho giá trị kinh tế cao mà còn có khả năng chống xói mòn đất, giúp bảo vệ môi trường sinh thái. Hiện nay, mỗi kilogam sa nhân tươi bán ra thị trường với 250.000 đồng, sa nhân khô có giá từ 500.000 – 600.000 đồng/kg. Theo tính toán, cây sa nhân trồng trong năm đầu tiên cho thu hoạch sẽ cho thu nhập 50 triệu đồng/0,5ha và những năm tiếp theo năng suất sẽ cao hơn. Những năm trước đây khi mới bắt đầu triển khai trồng, nhiều hộ dân lo lắng cây sa nhân không phù hợp với điều kiện tự nhiên, khí hậu, không ra quả. Đến nay, sự lo lắng của người dân đã không còn nữa mà thay vào đó là niềm vui khi công sức lao động của Nhân dân bỏ ra đã cho những “trái ngọt”.  Gia đình anh Nguyễn Văn Lai (bản Đông Phong, xã Thèn Sin) trồng 8.000m2 cây sa nhân tím, đến nay cây đã bắt đầu ra hoa và cho quả. Anh Lai vui mừng chia sẻ: “Kĩ thuật trồng sa nhân tím khá đơn giản, khi trồng cũng không cần chăm bón nhiều, trồng cây nào chắc cây đó. Sau hơn 2 năm mạnh dạn trồng, đến nay cây sa nhân đã ra quả, gia đình tôi đang tích cực làm cỏ, bón phân để tăng năng suất, hứa hẹn sẽ cho năng suất cao trong vụ thu hoạch năm 2020”.

Rời Thèn Sin, chúng tôi tiếp tục đến thăm mô hình trồng cây sa nhân của nông dân xã Tả Lèng. Tả Lèng có độ cao lớn, khí hậu quanh năm mát mẻ, có điều kiện tự nhiên thuận lợi để phát triển cây sa nhân. Sa nhân ra quả theo chùm, để thu hoạch hiệu quả người trồng cần phải thường xuyên kiểm tra quả để thu hái nhiều lần trong một vụ, phải thu hái quả đúng thời điểm mới đảm bảo chất lượng và cho giá trị kinh tế cao. Để giúp người dân thu hoạch quả sa nhân đảm bảo chất lượng, Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện tổ chức các lớp tập huấn, hướng dẫn cho các hộ dân cách thức thu hoạch và bảo quản sau thu hoạch, không để ảnh hưởng đến sự phát triển của cây. Lúc mới bắt đầu triển khai trồng sa nhân, gia đình anh Lù A Chiếu ở bản Lùng Than Trung Chải, xã Tả Lèng đắn đo, suy nghĩ, sợ trồng sa nhân không ra quả. Được cán bộ xã tuyên truyền về hiệu quả kinh tế mà cây sa nhân mang lại, gia đình anh đã quyết tâm trồng và chăm sóc 8.000m2 sa nhân. Anh Chiếu phấn khởi nói: “Trước đây, gia đình tôi khá đắn đo trước cây trồng mới này. Khi thấy hiệu quả kinh tế từ cây sa nhân đem lại ở một số địa phương đã trồng, tôi mạnh dạn trồng 8.000m2 cây sa nhân dưới tán rừng. Đến nay, gia đình tôi cảm thấy phần nào yên tâm vì sa nhân đang lên xanh tốt. Thời điểm này, gia đình tôi đang tích cực chăm sóc, làm cỏ, bón phân để kích thích cây ra quả”.

Trồng sa nhân dưới tán rừng không chỉ mở ra hướng đi triển vọng trong phát triển kinh tế cho người dân còn tăng thêm độ che phủ, hạn chế tình trạng rửa trôi và xói mòn đất, góp phần bảo vệ và phát triển tài nguyên rừng, giúp người dân có thêm nguồn sinh kế từ rừng.