Theo thống kê của các cơ quan chuyên môn, lực lượng lao động từ 15 tuổi trở lên trên địa bàn tỉnh chiếm 62,7% dân số với khoảng 300.000 người. Tỷ lệ lao động tham gia hoạt động kinh tế chiếm khoảng 97,58% tổng số người trong độ tuổi lao động. Số lao động qua đào tạo chuyên môn kỹ thuật chiếm 53,48% song chỉ có 2,7% lao động khu vực thành thị thất nghiệp.

Trong những năm qua, để triển khai công tác hỗ trợ phát triển TTLĐ, cấp ủy, chính quyền các cấp đã ban hành các văn bản chỉ đạo, quy định các chính sách thực hiện công tác hỗ trợ phát triển TTLĐ và việc làm. UBND tỉnh đã chỉ đạo việc thu thập, lưu trữ, tổng hợp thông tin TTLĐ trên địa bàn. Sở Lao động - Thương binh và Xã hội (LĐ-TB&XH) hằng năm xây dựng kế hoạch triển khai thực hiện.

Trong giai đoạn 2016-2021, tỉnh đã thực hiện điều tra, cập nhật cơ sở dữ liệu TTLĐ người từ đủ 15 tuổi trở lên cho trên 90.114 hộ gia đình và khảo sát nhu cầu sử dụng lao động trên 750 doanh nghiệp. Kết quả thu thập thông tin TTLĐ được cơ quan lao động phân tích, đánh giá và tham mưu cho UBND tỉnh và các ngành hoạch định các chính sách về đào tạo nghề, giải quyết việc làm và quy hoạch phát triển nguồn nhân lực bám sát các mục tiêu kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội.

Các hoạt động thông tin TTLĐ được đa dạng hóa với nhiều hình thức phong phú tạo cơ hội tiếp cận thông tin TTLĐ đầy đủ hơn cho NLĐ, người sử dụng lao động, cơ sở đào tạo... Hoạt động giao dịch việc làm diễn ra với tần suất thường xuyên, quy mô mở rộng hơn, hiệu quả kết nối cung - cầu lao động cao hơn.

Học viên học tiếng Nhật tại Trung tâm Đào tạo Tâm Nhật Tây Bắc tại Lai Châu mong muốn sớm được xuất khẩu sang thị trường lao động Nhật Bản.

Cùng với đó, đơn vị chuyên môn trực thuộc Sở LĐ-TB&XH đã tổ chức các phiên giao dịch việc làm lưu động và các ngày hội tư vấn, giới thiệu việc làm thu hút nhiều doanh nghiệp và NLĐ tham gia. Trong 5 năm (2016-2021) đã phối hợp tổ chức 251 phiên giao dịch, chợ việc làm với 78.972 lượt người được tham gia phiên giao dịch việc làm; trên 40 lượt đơn vị, doanh nghiệp tham gia tuyển dụng trực tiếp, tư vấn miễn phí về việc làm, học nghề và XKLĐ.

Tỉnh cũng luôn tạo cơ hội tối đa cho lao động trong tỉnh được tiếp cận với TTLĐ ở nước ngoài. Đã tiếp nhận hồ sơ và cho phép trên 60 lượt doanh nghiệp tham gia tuyển chọn lao động của tỉnh đi làm việc ở nước ngoài theo hình thức hợp đồng lao động tại các thị trường thế giới, theo đó đã có 559 người đi XKLĐ sang thị trường các nước: Hàn Quốc, Nhật Bản, Đài Loan, Trung Đông...

Điển hình vào cuối năm 2021, Sở LĐ-TB&XH đã cho phép Công ty Cổ phần Tư vấn và Dịch vụ Tâm Nhật là đơn vị đào tạo, tư vấn, kết nối việc làm cho lao động tỉnh Lai Châu với mong muốn hiện thực hóa ước mơ vươn ra TTLĐ Nhật Bản.

Trung tâm Đào tạo Tâm Nhật Tây Bắc tại Lai Châu là đơn vị trực thuộc Công ty do anh Tạ Hồng Sơn làm giám đốc. Anh Sơn chia sẻ, sau khi thành lập Trung tâm đã chiêu sinh và thực hiện đào tạo trực tuyến và trực tiếp các học viên để giới thiệu qua TTLĐ Nhật Bản. Trước đó, qua công tác phối hợp với Sở LĐ-TB&XH, Công ty đã tổ chức được một vài lao động tại huyện Than Uyên, Phong Thổ xuất khẩu sang TTLĐ khó tính này. Các lao động có mức lương dao động từ 28-34 triệu đồng/tháng, nhờ có nguồn thu nhập tốt nên đã tích lũy được một số vốn gửi về quê xây dựng nhà, mua xe…

Hay như Công ty TNHH MTV Nông lâm nghiệp Bateco Lai Châu đã bén duyên trên mảnh đất Lai Châu và thực hiện 3 dự án về phát triển trồng quế, chè hữu cơ đạt chuẩn; trồng cây lâm nghiệp (dổi xen quế) tại địa bàn 2 huyện: Tân Uyên, Than Uyên. Công ty cũng đang tiến hành sản xuất sản phẩm thủ công như: các loại thiệp chúc mừng, các sản phẩm thìa, đũa dùng một lần xuất sang thị trường Nhật Bản. Để cung ứng số lượng sản phẩm ổn định cho đối tác, Công ty cần 70 lao động thường xuyên và đang tiến hành tuyển đủ. Do đó đây là cơ hội lớn để giải quyết việc làm bền vững cho người dân Lai Châu.

Công ty TNHH MTV Nông lâm nghiệp Bateco Lai Châu tạo việc làm cho nhiều lao động tại huyện Tân Uyên.

Với cơ chế thu hút đầu tư thông thoáng cũng như thông qua các hoạt động tư vấn, giới thiệu đã góp phần giải quyết việc làm cho 44.307 lao động, trong đó: 10.782 lao động vào làm việc tại các doanh nghiệp trong và ngoài tỉnh; 559 lao động đi làm việc có thời hạn ở nước ngoài theo hợp đồng.

Tuy nhiên, hiện nay trên địa bàn tỉnh vẫn chưa có các khu công nghiệp; doanh nghiệp chủ yếu là nhỏ và vừa, hiệu quả sản xuất, kinh doanh thấp, ít làng nghề truyền thống nên chưa thu hút được nhiều lao động ở khu vực nông thôn vào làm việc. Thêm vào đó, ảnh hưởng của dịch bệnh Covid-19, thiên tai nhiều doanh nghiệp phải cắt giảm lao động, giảm giờ làm, ngừng hoạt động, thị trường xuất khẩu bị thu hẹp... Điều này ảnh hưởng lớn tới việc làm, thu nhập của NLĐ và nhu cầu đi XKLĐ. Tuy nhiên đây là vấn đề mang tính thời điểm.

Với những khó khăn trở ngại trên, thời gian tới, việc đầu tiên tỉnh quan tâm thực hiện đó là nâng cao hiệu quả tuyên truyền, tư vấn, định hướng nghề nghiệp, giới thiệu việc làm cho NLĐ. Hoàn thiện hệ thống thông tin TTLĐ làm cơ sở cho kết nối cung - cầu tổ chức thu thập, cập nhật, lưu trữ, tổng hợp dữ liệu về TTLĐ. Triển khai giải pháp để số hóa, cập nhật thông tin dữ liệu về NLĐ; lưu trữ và quản lý dữ liệu tập trung cấp tỉnh, kết nối cấp vùng và Trung ương.

Có sự kết nối, chia sẻ với các cơ sở dữ liệu dân cư, đăng ký doanh nghiệp, bảo hiểm xã hội. Thực hiện chắp nối việc làm cho người thất nghiệp, thiếu việc làm với nhu cầu của người sử dụng lao động. Tổ chức các sàn giao dịch việc làm tại các huyện, thành phố trên địa bàn. Đồng thời kết nối, chia sẻ thông tin TTLĐ của tỉnh với các trung tâm dịch vụ việc làm của các tỉnh và trung tâm dự báo, thông tin TTLĐ tại Trung ương…