Ông Nguyễn Ngọc Hải – Trưởng Phòng Bảo vệ sức khỏe trẻ em (Sở Lao động, Thương binh và Xã hội) cho biết: Nguyên nhân dẫn tới những tai nạn đuối nước thương tâm xảy ra trên địa bàn tỉnh chủ yếu do thiếu sự giám sát, chủ quan của bố mẹ để trẻ tự do vui chơi tại những khu vực nguy hiểm như: sông, suối, ao, hồ. Bên cạnh đó, môi trường sống xung quanh cũng luôn tiềm ẩn yếu tố nguy cơ tai nạn đuối nước cho trẻ em như: chậu nước, bể nước, giếng nước... không có nắp đậy an toàn; sông, hồ, suối, ao, đặc biệt là một số công trình thi công do các nhà thầu hút cát, đào mương trữ nước nhưng không có rào chắn và có biển báo nguy hiểm cũng là những nơi dễ gây nên tai nạn đuối nước. Một phần do các em không biết bơi, chưa được dạy kỹ năng bảo đảm an toàn và xử lý tình huống khi bơi và không có kỹ năng cứu đuối.

Ngoài ra, các vụ đuối nước xảy ra chủ yếu vào thời điểm nghỉ hè, nắng nóng nên các em thường ra sông, suối tắm. Dịp hè là lúc bà con tập trung nhân lực thu hoạch mùa màng nên lại càng ít có thời gian quan tâm, chăm lo, giám sát con cái. Hậu quả của các vụ đuối nước, không chỉ cướp đi sinh mạng và tương lai của các em mà còn để lại nỗi dằn vặt và ám ảnh cho các bậc phụ huynh, gây ảnh hưởng không nhỏ đến đời sống sinh hoạt và phát triển kinh tế của các gia đình.

Trẻ em chơi, tắm ở khu vực sông, suối không có người lớn quản lý dễ xảy ra nguy cơ tai nạn đuối nước.

(Ảnh chụp ngày 20/3 ở xã Pa Tần, huyện Sìn Hồ).

Điển hình như vụ tai nạn đuối nước ở bản Pá Khôm, xã Pha Mu (huyện Than Uyên) vào tháng 4/2019. Cháu Tòng Xuân Bảo (sinh năm 2014, con của gia đình anh Tòng Văn Phanh) bị đuối nước dẫn đến cái chết thương tâm. Được biết, Bảo sinh ra trong gia đình nghèo và có một người chị gái bị khuyết tật. Bảo sinh ra lành lặn, khỏe mạnh hơn chị, 2 chị em là động lực để bố mẹ cố gắng bươn chải. Nhưng cuộc sống khó khăn, quanh năm bố mẹ chỉ biết "bán mặt cho đất, bán lưng cho trời" nên không có nhiều thời gian trông các con. Như ngày thường sau khi đi học về, bạn bè rủ nhau đi chơi ở suối, không may Bảo bị ngã và đuối nước, tai nạn xảy ra em đã vĩnh viễn rời xa vòng tay yêu thương của gia đình. Và, nỗi đau này sẽ mãi mãi không lành và đeo bám suốt đời người làm cha làm mẹ.

Theo ông Nguyễn Ngọc Hải – Trưởng Phòng Bảo vệ sức khỏe trẻ em (Sở Lao động, Thương bình và Xã hội), trước thực trạng đó, Phòng tham mưu với Sở chủ động phối hợp với các ngành liên quan và chính quyền các địa phương triển khai nhiều biện pháp, nhằm giảm tình trạng trẻ bị đuối nước như: tăng cường sự lãnh, chỉ đạo và trách nhiệm của các cấp ủy, chính quyền đối với công tác thông tin, truyền thông, giáo dục và nâng cao nhận thức cộng đồng về công tác phổ cập bơi cho trẻ em; triển khai các hoạt động phòng, chống đuối nước trẻ em, đảm bảo thực hiện các quy định an toàn trong môi trường nước, quy định an toàn khi tham gia giao thông đường thủy; xây dựng thí điểm, đánh giá và nhân rộng mô hình dạy bơi tốt cho các địa phương trên địa bàn các huyện, thành phố.

Cùng với đó, phối hợp với các cấp, các ngành, đoàn thể tỉnh đẩy mạnh công tác đạo tạo, bồi dưỡng giáo viên dạy bơi, tổ chức dạy bơi cho học sinh. Tăng cường công tác xã hội hóa, phối hợp với tổ chức xã hội, cộng đồng, doanh nghiệp tổ chức các hoạt động bơi, lặn và dạy bơi trong trường học nhằm phòng chống đuối nước ở trẻ em. Các trường học trên địa bàn toàn tỉnh lồng gép vào các tiết sinh hoạt ngoài giờ lên lớp, sinh hoạt Đoàn, Đội, các tiết học giáo dục công dân, tin học để tuyên truyền những hình ảnh, bài viết về nguyên nhân, hậu quả của đuối nước và hướng dẫn các em kỹ năng phòng, tránh.

Tuy nhiên, công tác phòng chống tai nạn đuối nước ở trẻ cũng gặp nhiều khó khăn. Do chưa có nguồn kinh phí để tổ chức lớp tập huấn nghiệp vụ bơi, lặn; kiến thức và kỹ năng bơi an toàn và phòng tránh đuối nước ở trẻ em của cha mẹ và chính bản thân trẻ em chưa đầy đủ dẫn đến nhận thức còn hạn chế. Sự phối hợp giữa các cấp, các ngành trong công tác triển khai bơi an toàn và phòng, chống đuối nước trẻ em còn chưa thường xuyên. Chưa đánh giá được số trẻ em biết kỹ năng bơi an toàn và phòng tránh đuối nước. Các cá nhân, doanh nghiệp tổ chức dạy bơi với chi phí bình quân 1.000.000 đồng/trẻ/khóa học, trong khi người dân ở vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn thu nhập thấp thì chi phí đó khá cao. Ngoài ra, công tác quản lý về cơ sở vật chất, dạy và học bơi còn bất cập, chưa có quy định cụ thể về: tiêu chuẩn giáo viên dạy bơi, chương trình, học liệu, an toàn kỹ thuật, an toàn trong việc dạy và học, thu phí, cấp chứng chỉ sau khi học; cơ chế phối hợp trong quản lý, hỗ trợ doanh nghiệp kinh doanh loại hình này còn nhiều khó khăn và ít có khả năng xã hội hóa.

Để hạn chế và ngăn chặn tình trạng đuối nước ở trẻ em, thời gian tới cần sự chung tay của cả cộng đồng trong việc tìm hiểu kiến thức, kỹ thuật sơ cứu đúng cách; các bậc cha mẹ cần chủ động hơn trong việc quản lý và đảm bảo môi trường vui chơi an toàn cho con em, kết hợp dạy, hướng dẫn trẻ các nguyên tắc an toàn khi bơi và xử lý tình huống đuối nước. Các cấp, ngành cần có những chính sách hỗ trợ trong công tác dạy bơi và mở các lớp tập huấn kỹ năng, kiến thức, kỹ thuật sơ cứu cho người dân, cán bộ cấp cơ sở từ bản tới xã, huyện... Qua đó nhằm phòng ngừa tai nạn thương tích trẻ em nói chung và đuối nước nói riêng.