Người dân mua thịt tại chợ xép Đoàn Kết (thị xã Lai Châu). Ảnh Phương Lan.

Thời buổi kinh tế thị trường, hàng hóa ngày một phát triển, nhu cầu tiêu dùng ngày càng tăng, con nguời không phải chỉ lo đến ăn no, mặc ấm, mà đòi hỏi phải ăn ngon, mặc đẹp.

Thị xã trẻ Lai Châu mới trên 7 tuổi, toàn khu vực thị xã có 5 chợ (chợ Trung Tâm, Đoàn Kết, Quyết Thắng, 2 chợ Tân Phong). Nhưng trong số đó chợ phường Đoàn Kết là nơi tập trung trao đổi, mua bán lớn nhất, hàng hóa khắp nơi đổ về.

Đặc biệt khoảng 2 - 3 ngày lại có những xe chở lợn thịt từ miền xuôi lên. Người tiêu dùng thường không ưa chuộng với thịt lợn xuôi, vì cho rằng: lợn xuôi ăn nhiều cám tăng trọng, có khi ăn cả tăng tốc. Khi chế biến món ăn thịt thường có mùi hôi, nhiều nước và có thể gây ra nhiều+ bệnh nguy hiểm.

Do đó, người tiêu dùng thường tìm kiếm thịt lợn đen để mua vì họ quan niệm rằng: lợn đen thường là lợn của người dân vùng cao Lai Châu nuôi, không sử dụng cám tăng trọng, sau khi chế biến có mùi thơm, ngon, ít nước, không hao, không gây bệnh.

Chính từ những suy nghĩ đó, nên giá thịt lợn đen thường cao hơn so với giá lợn trắng từ 30.000 – 35.000 đồng/kg,

Các lái thương (ba toa) nắm được thị hiếu người tiêu dùng, thường mổ 2 con lợn trong một ngày (một là trốn thuế giết mổ 1 con, hai là dùng đầu và đuôi lợn đen để quảng cáo trên bàn) bán lại được giá.

Không ít người bị mắc lừa mua thịt lợn đen, nhưng phải ăn thịt lợn trắng. Thậm tệ hơn, ba toa đã tìm đủ mọi cách để tăng thêm lợi nhuận là dùng thuốc nhuộm đen tóc để nhuộm vào lông và da lợn trắng (chủ yếu là lợn sề trắng mang từ xuôi lên) mang ra thị trường lừa người tiêu dùng để thu lợi.

 Tình cờ tôi gặp 1 cháu trai chừng 4 - 5 tuổi mang lọ thuốc nhuộm tóc ra đường chơi, tôi bảo cháu mang về nhà cất đi cho mẹ. Cháu hồn nhiên nói: “Cô ơi thuốc này bố cháu dùng để nhuộm lông lợn, mổ bán đấy. Có hôm bố cháu còn nhuộm cho cả hai con lợn đấy cô ạ…!”.

Được biết, không phải chỉ riêng gia đình này mà còn nhiều ba toa làm việc này. Có hộ gia đình bán cho lái thương lợn trắng và được hẹn mai lấy thịt về ăn, nhưng khi ra lấy thịt lại thấy thịt lợn đen, liền hỏi hôm nay có phải là mổ lợn mua nhà mình không? sao lợn trắng nay lại là lợn đen? lái thương ra hiệu cho chủ nhà không nói nữa…!

Và khi vãn khách lái thương nói với chủ nhà: “Chẳng lợn nhà chị thì còn lợn nhà ai vào đây”, em làm thế mới bán được chị ạ. Vì bây giờ “Họ chỉ thích mua thịt lợn đen thôi”. Nếu người mua gặp được người quen thì họ bật bí (tín hiệu) cho nhau là thịt lợn trắng. Nhưng đâu phải ai cũng quen để mua được thịt lợn đen đích thực.

 Để tránh khỏi mua nhuầm lợn trắng nhuộm thành lợn đen, ngoài bì thường có màu đen bóng, có độ trơn của mỡ, khi rửa hoặc dùng dao cạo bì lợn thường ra chất dẻo, dính màu đen, rất khó sạch.

Do vậy, người tiêu dùng nên rửa sạch bằng nước nóng, tốt nhất là bỏ bì để hạn chế tối thiểu mầm mống của bệnh phát sinh từ việc đã nêu trên.