Trong cái nắng nhẹ của những ngày cuối thu, chúng tôi trở lại thăm huyện Nậm Nhùn. Nơi đây sôi động với hàng loạt sự kiện văn hóa, thể thao… chào mừng 10 năm chia tách, thành lập huyện. Diện mạo, sức sống và động lực vươn lên mạnh mẽ đang tạo sức bật mới, thúc đẩy Nậm Nhùn phát triển.
Ấn tượng với chúng tôi khi đến Nậm Nhùn là 2 tòa nhà làm việc Huyện ủy và HĐND, UBND huyện được xây dựng bề thế, nổi bật trong sắc xanh của núi rừng, của trời xanh và mây trắng. Ngoài ra, hàng loạt các công trình khác đang gấp rút hoàn thành như: Trung tâm Hội nghị - Văn hóa huyện, Quảng trường Nhân dân huyện, Nhà máy Cấp nước sinh hoạt huyện… đang đưa Nậm Nhùn mang dáng dấp của một đô thị văn minh, hiện đại. Đặc biệt, về Nậm Nhùn chúng tôi thấy những con đường được trải nhựa, đổ bêtông sạch, đẹp, rộng rãi vào tận các bản. Trường học, trạm y tế... được xây dựng khang trang. Trung tâm huyện giờ cũng nhộn nhịp với đầy đủ các loại hình dịch vụ, thương mại phục vụ nhu cầu của Nhân dân.
Trò chuyện với chúng tôi, ông Vũ Tiến Hóa - Phó Chủ tịch UBND huyện chia sẻ: Những ngày đầu mới chia tách, thành lập, điều kiện kinh tế - xã hội của huyện còn vô vàn gian khó. Song với sự nỗ lực phấn đấu, quyết tâm khắc phục khó khăn, cùng sự đầu tư của Trung ương, của tỉnh, Đảng bộ huyện Nậm Nhùn đã có nhiều đổi mới, sáng tạo trong phát triển kinh tế - xã hội. Trong đó, huyện tận dụng tối đa các nguồn lực, phát huy nội lực, trí tuệ tập thể, chọn việc khó, việc mới để tập trung lãnh, chỉ đạo đưa kinh tế - xã hội của huyện phát triển.

Một góc huyện Nậm Nhùn hôm nay.

Một trong những điểm nhấn giúp huyện Nậm Nhùn có diện mạo mới là công tác xóa đói giảm nghèo được triển khai thực hiện tốt. Mặc dù trong những năm qua do ảnh hưởng của đại dịch Covid-19, song kinh tế của huyện có bước tăng trưởng khá. Thu nhập bình quân 30 triệu đồng/người/năm (tăng 21,5 triệu đồng so với năm 2013). Cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng tăng dần tỷ trọng thương mại - dịch vụ, công nghiệp - xây dựng, giảm dần tỷ trọng nông, lâm nghiệp, thủy sản. Tổng sản lượng lương thực có hạt đạt hơn 12.500 tấn (tăng gần 4.500 tấn so với năm 2013).

Con số tưởng như rất nhỏ, song lại là con số ấm no, sung túc và cũng là kết quả những nỗ lực không ngừng của Nhân dân và cấp ủy, chính quyền địa phương. Nhưng có lẽ đáng mừng hơn là sự đổi thay từ nhận thức của 11 dân tộc anh em trong phát triển kinh tế. Giờ đây nhiều mô hình kinh tế trang trại, chăn nuôi tập trung ở huyện đã, đang hình thành, bước đầu phát huy hiệu quả và nhân rộng. Tiêu biểu như các mô hình: trồng cỏ phục vụ chăn nuôi đại gia súc, trồng cây ăn quả tại các xã: Mường Mô, Nậm Manh, Lê Lợi; nuôi cá lồng tại xã Mường Mô; dự án trồng cây mắc-ca, sơn tra tại xã Nậm Pì. Các mô hình đã bắt đầu “đơm hoa, kết trái” trên vùng đất Nậm Nhùn. Đặc biệt, các dự án khoanh nuôi và bảo vệ rừng, tái tạo môi sinh, môi trường rừng được quan tâm thực hiện. Do đó, màu xanh của rừng đã che phủ gần 56% diện tích của huyện.
Chương trình xây dựng nông thôn mới (NTM) được triển khai tích cực, đời sống nông dân thay đổi rõ rệt. Với sự lãnh, chỉ đạo quyết liệt của cấp ủy, chính quyền địa phương và đồng lòng của Nhân dân, toàn huyện có 10/10 xã đã có quy hoạch chung về xây dựng NTM; 3 xã đạt chuẩn NTM (Pú Đao, Lê Lợi, Mường Mô). Không còn xã đạt dưới 10 tiêu chí; bình quân đạt 14,5 tiêu chí/xã, tăng 9 tiêu chí/xã so với năm 2013.
Để Nậm Nhùn có được như ngày hôm nay, phải kể đến sự phát triển quy mô và loại hình của công nghiệp - xây dựng. Ngoài Thủy điện Lai Châu công suất 1.200MW, huyện còn có 29 dự án công trình thủy điện với tổng công suất thiết kế khoảng 500MW đã tạo cho Nậm Nhùn tiềm năng phát triển kinh tế, du lịch sinh thái và nghề nuôi trồng thủy sản. Qua đó, góp phần giảm tỷ lệ hộ nghèo của huyện còn 15,73% (giảm 27,07% so với năm 2013).
Có lẽ niềm vui của huyện Nậm Nhùn không chỉ dừng lại ở phần phát triển kinh tế, khi mà công tác y tế, giáo dục đang từng ngày được quan tâm. Hàng năm, trang thiết bị y tế, cơ sở hạ tầng từ tuyến huyện đến tuyến cơ sở được củng cố, nâng cấp, bổ sung. Công tác phòng, chống dịch bệnh được triển khai với các dịch vụ kỹ thuật chuyên môn và chính sách y tế về khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế, đáp ứng được nhu cầu khám, chữa bệnh của Nhân dân. Chất lượng giáo dục từng bước được nâng lên, tỷ lệ học sinh chuyên cần đạt trên 95%. Đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên thường xuyên được kiểm tra, đánh giá và bồi dưỡng nâng cao trình độ. Toàn huyện đã có 7 trường đạt chuẩn quốc gia. Từ đây sẽ đào tạo những lớp người đủ đức, đủ tài tiếp tục xây dựng quê hương Nậm Nhùn tươi đẹp.
10 năm - một quãng thời gian không quá dài nhưng huyện biên giới Nậm Nhùn đã vượt qua những ngày đầu gian khó, đang trên con đường thoát ra khỏi tình trạng huyện nghèo. Tin rằng, với sự quyết tâm, đồng lòng của cấp ủy, chính quyền, đồng bào Nhân dân các dân tộc trong huyện, mục tiêu này sẽ sớm thành hiện thực. Tạm biệt Nậm Nhùn xin mượn lời bài hát “Về với Nậm Nhùn” của nhạc sỹ Thanh Phương để thêm yêu vùng đất biên cương này: “Nậm Nhùn quê ta bốn mùa nắng gió. Thủy điện Lai Châu dâng đời ánh sáng, miền quê thân yêu lớn lên từng ngày, là quê hương tôi - Nậm Nhùn yêu thương”…