Từ xa nhìn lại, xã tái định cư Tà Mít như đã ổn định với những dãy nhà sàn lợp tôn, ngói khá kiên cố. Nhưng đời sống của người dân nơi đây còn gặp nhiều khó khăn, vì cơ sở hạ tầng của nơi ở mới còn thiếu và yếu.

Gian nan trên quê mới tái định cư

Sau những nô nức của ngày về bản mới, hơn 1 năm qua 5 bản, 227 hộ, 1.356 khẩu của xã tái định cư Tà Mít phải đối diện với hàng loạt khó khăn do hệ thống cơ sở hạ tầng của nơi ở mới chưa được đầu tư xây dựng. Đường giao thông vào Tà Mít chưa được đầu tư đã tạo thành trở ngại lớn cho nhân dân khi muốn giao lưu, thông thương, từ trung tâm huyện vào xã hơn 60km, nhưng cũng mất cả buổi sáng vật lộn trên đường. Những tháng mùa mưa, đường thường sạt sụt, tắc đường cục bộ, nhiều lần Tà Mít trở thành ốc đảo. Thời gian gần đây, thay bằng việc oằn mình băng qua tuyến đường mưa lầy, nắng bụi với chi chít “ổ voi”, “ổ gà”, “sống trâu” thì việc đi xuồng máy là 1 giải pháp.

Một góc bản tái định cư Tà Mít.

Anh Lường Văn Mới bản Ít Chom cho biết: “bình quân mỗi chuyến đi đường thủy, bà con trong xã phải chi trả 100 – 150 nghìn, mà một ngày cũng chỉ có 1 – 2 chuyến,  nhiều hôm, người dân phải đợi cả buổi mới có xuồng; đi bằng đường thủy cũng bất tiện và tốn kém lắm”. Giao thông vào Tà Mít đang cần lắm một phương án tối ưu.

Bên cạnh đó, Trường học, Trạm Y tế xã chưa được đầu tư xây dựng, cũng đang hoạt động trong tình trạng đáng báo động. Toàn bộ hệ thống trường lớp từ bậc Mầm non đến Trung học cơ sở đều là nhà tạm, thậm chí lớp học mầm non của điểm bản… vẫn phải học nhà ở gầm sàn nhà dân. Chúng tôi tới thăm trường THCS, lớp học là nhà tạm trống tuềnh toàng, không cửa chính, cửa sổ. Những ngày mưa, trong lớp lênh láng nước như ngoài sân. Những ngày này, gió thông thống trong lớp học làm cả thầy trò run lập cập, rét tím môi. Được học tập trong ở ngôi trường khang trang luôn là mơ ước của những em học sinh xã tái định cư Tà Mít.

Thầy trò Trường THCS Tà Mít học tập trong điều kiện trường lớp tạm bợ.

Trạm Y tế Tà Mít cũng gặp nhiều khó khăn, tất cả mọi hoạt động của trạm: trực, khám, cấp phát thuốc, giao ban… đều diễn ra trong một gian nhà tạm. Không giường bệnh, y cụ hiện đại nhất ở đây là ống nghe và bộ đo huyết áp. Anh Hà Chí Cường nhân viên trạm Y tế cho biết: cơ sở vật chất thiếu thốn ảnh hưởng nhiều tới chăm sóc, bảo vệ sức khỏe cho nhân dân. Khi gặp các ca bệnh cần điều trị nội trú Trạm lại phải chuyển tuyến, điều này gây nhiều phiền toái, tốn kém cho người bệnh.

Đêm, xã Tà Mít cũng có ánh điện, nhưng không phải người dân ở đây được sử dụng điện lưới Quốc gia, bà con dân bản phải phát máy nổ, chi phí tốn kém. Cùng với đường giao thông, trường học và Trạm Y tế, điện thắp sáng cũng là vấn đề người dân trong xã đang mong mỏi.

Sẻ chia với miền quê nhiều gian khó

Mang những trăn trở của người dân tái định cư Tà Mít, chúng tôi đã có buổi làm việc với Ban Quản ly Dự án các công trình xây dựng cơ bản và Di dân Tái định cư huyện Tân Uyên. Theo anh Lê Bá Sơn – Phó Giám đốc cho biết các hạng mục công trình xây dựng cơ bản của Tà Mít đã được thiết kế, đề án được xây dựng với tổng kinh phí hơn 500 tỷ đồng. Nhưng do Tập đoàn Điện lực chưa bố trí nguồn vốn nên hiện nay các công trình chưa được triển khai xây dựng để phục vụ nhân dân. Trong điều kiện nguồn vốn còn gặp khó khăn, Ban tập trung đầu tư các hạng mục thiết yếu: nước sinh hoạt. Hệ thống nước được đầu tư 4,5 tỷ đồng sau khi đi vào hoạt động đảm bảo việc cung cấp nước sinh cho nhân dân trong xã.

Đường thủy là giao thông chủ đạo của người dân Tà Mít.

Trước điều kiện sống của người dân tái định cư Tà Mít còn gặp nhiều khó khăn, Huyện ủy, HĐND, UBND huyện đã đưa một số giải pháp khắc phục: chỉ đạo Huyện đoàn, các tổ chức đoàn thể, phòng tổ chức các đợt tình nguyện: khám chữa bệnh, cấp phát thuốc miễn phí cho nhân dân; sửa chữa trường, lớp học và hướng dẫn nhân dân các bản tái định cư kỹ thuật canh tác, sản xuất hoa màu. UBND xã cũng được trang bị thêm một thuyền máy để phục vụ nhu cầu đi lại của bà con dân bản. Cùng với đó, huyện cũng chỉ đạo các cơ quan chức năng thực hiện nghiêm túc chế độ, chính sách đối với các hộ tái định cư, vận động nhân dân vững tâm trên quê mới.

Để khắc phục tình trạng cơ sở vật chất phục vụ cho việc dạy, học và tổ chức bán trú của trường THCS Tà Mít, thời gian qua nhà trường đã phối hợp tốt với Ban đại diện Phụ huynh nhà trường, huy động nhân dân trong xã ủng hộ vật liệu, tham gia ngày công làm mới, sửa chữa phòng học, khu ở bán trú cho học sinh. Thầy Hiệu trưởng Trường THCS Tà Mít trao đổi: Để tổ chức bán trú cho gần 20 em học sinh, nhà trường đã huy động phụ huynh ủng hộ vật liệu, ngày công. Sự nỗ lực của nhà trường trong công tác tổ chức, nuôi dưỡng bán trú cho học sinh được sự ủng hộ của cấp ủy chính quyền địa phương và nhân dân do đó nhà trường đã duy trì công tác bán trú cho học sinh.

Cuộc sống của nhân dân trên quê hương tái định cư Tà Mít vẫn còn bộn bề gian khó. Nhưng với sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị huyện, sự nỗ lực vươn lên trong cuộc sống, chủ động khắc phục mọi khó khăn của người dân, tái định cư Tà Mít sẽ ổn định và phát triển.