Mặc dù mới 6 giờ sáng (thứ 7 ngày 26/6), nhưng tại chợ phiên Pa Tần, chúng tôi thấy người dân đã tấp nập mua, bán, trao đổi hàng hóa. Trong lời mời chào rôm rả xen lẫn tiếng còi xe inh ỏi có cả tiếng quát tháo khá hằn học của những lái xe khách tuyến Mường Tè, Điện Biên… Theo lời một số lái xe, lòng đường hẹp, vỉa hè lại bị lấn chiếm làm nơi bán hàng nên ngày thường đi qua đã phải hết sức thận trọng, thỉnh thoảng gặp cảnh người đi bộ, xe môtô ngang nhiên lao qua đường khiến cánh lái xe nhiều phen hú vía. Còn ngày có phiên chợ, giao thông gần như ách tắc.

Các hộ kinh doanh tại chợ Pa Tần lấn chiếm lòng, lề đường để bày hàng.

Anh Q. - lái xe khách tuyến đường thành phố Lai Châu - Mường Tè cho biết: “Ngày thường đi qua khu vực này, tôi phải rất cẩn thận do việc bày bán thiếu ý thức của các chủ hàng. Còn ngày phiên chợ tình trạng ắch tác càng trở lên trầm trọng, tôi phải tập trung cao độ để không xảy ra va chạm. Đã có trường hợp lái xe qua tuyến đường này gây tai nạn do hàng hóa lấn chiếm hết 2 bên đường. Tình trạng đó đã diễn ra khá lâu, chúng tôi rất bức xúc”.

Theo quan sát của phóng viên, đoạn đường qua khu chợ Pa Tần dài gần 1km (từ bản Cầu Phà đến trụ sở UBND xã) nằm trên quốc lộ 12 - tuyến đường huyết mạch nối tỉnh Lai Châu với huyện Nậm Nhùn, Mường Tè và tỉnh Điện Biên. Ở đây, người dân ngang nhiên bày bán các mặt hàng như: đồ gia dụng, quần áo, hoa quả… cả biển hiệu quảng cáo không chỉ đặt bên lề mà tràn cả xuống lòng đường. Có những thương lái từ nơi khác đến thản nhiên căng ô, dù, trải bạt, áo mưa bất cứ chỗ nào còn trống thậm chí sát lề đường để bày hàng, có người còn ngồi luôn trên chiếc ôtô tải bán hàng.

Được biết, chợ Pa Tần hình thành tự phát từ năm 1993 đến nay. Trước đây, chợ chỉ phục vụ nhu cầu của người dân trong xã, lượng người tham gia buôn bán, mua sắm không cao. Đến nay, chợ phát triển với 60 hộ kinh doanh và là nơi tụ họp buôn bán của người dân các xã lân cận như: Phìn Hồ, Hồng Thu (huyện Sìn Hồ), Trung Chải (huyện Nậm Nhùn), Huổi Luông (huyện Phong Thổ).

Từ Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, chợ Pa Tần được đầu tư xây dựng trên địa bàn bản Cầu Phà (ngay sau chợ cũ) phục vụ nhu cầu buôn bán của người dân. Tuy nhiên, quy mô chợ chỉ có 11 kiốt, không đủ phục vụ nhu cầu của các hộ kinh doanh, do vậy nhiều hộ vẫn buôn bán tại chợ cũ. Một phần người dân muốn “tiện” nên thường dừng chân mua hàng ngay bên lề, lòng đường để vừa không mất thời gian vừa không phải gửi xe vào chợ. Chính những điều đó đã “tiếp tay” cho các hộ buôn bán tiến ra lề đường.

Trong chợ, không khí buôn bán trầm lắng hơn bên ngoài. Chị T.T.L - chủ cửa hàng buôn bán quần áo, tạp hóa cho biết: “Tôi thuê kiốt bán hàng ở đây đã 3 năm. Mặc dù hàng hóa trong chợ đa dạng, phong phú nhưng số lượng khách vào  mua rất ít do tâm lý tiện đâu mua đấy. Chính vì vậy, doanh thu chẳng đáng là bao, nhiều lúc cũng nản lắm!”.

Bên cạnh đó, việc kinh doanh, buôn bán tràn lan gây ảnh hưởng môi trường. Rác thải, nước bẩn từ hàng bán cá, tôm, đồ đông lạnh, hàng ăn… chảy lênh láng ra đường, nồng nặc mùi hôi, tanh, rất khó chịu.

Ông Sìn Văn Vấn - Chủ tịch UBND xã Pa Tần cho biết: “Trước thực trạng trên, xã đã phối hợp với lực lượng Thanh tra giao thông tỉnh, Phòng Công thương, Công an huyện và Đồn Biên phòng Pa Tần tuyên truyền, vận động các chủ cửa hàng không lấn chiếm lòng, lề đường để kinh doanh, buôn bán. Hàng năm, tổ chức nhiều đợt giải tỏa hành lang an toàn giao thông và nhắc nhở bà con tháo dỡ phông bạt, ô dù lấn chiếm. Từ năm 2015 đến nay, xã đã nhắc nhở và thu bàn ghế, biển hiệu của 10 hộ kinh doanh do lấn chiếm lòng, lề đường. Tuy nhiên, cái khó ở đây là ý thức của một số hộ kinh doanh, thương lái còn hạn chế, gây khó khăn cho công tác quản lý. Và khi các cơ quan chức năng có mặt thì họ nghiêm chỉnh chấp hành, nhưng đi khỏi lại đâu vào đấy. Ngoài tổ chức cho các hộ ký cam kết và nhắc nhở người dân, thu giữ hàng hóa, vật dụng vi phạm để cảnh cáo xã cũng chưa có biện pháp nào khác. Bởi các lỗi vi phạm không quá nặng và thẩm quyền giải quyết của xã cũng còn hạn chế”.

Mặc dù đã ký cam kết, nhắc nhở nhưng việc lấn chiếm lòng, lề đường làm nơi kinh doanh, buôn bán vẫn diễn ra. Thiết nghĩ, để giải quyết triệt để vấn đề trên, các ngành chức năng và chính quyền địa phương cần tăng cường kiểm tra, có chế tài xử lý mạnh hơn trả lại đường thông hè thoáng, bảo đảm an toàn giao thông.