Tìm hiểu chúng tôi được biết, thực hiện Thông báo số 103/TB-VPCP ngày 4/5/2011 của Văn phòng Chính phủ về việc thông báo Kết luận của Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng tại buổi làm việc với lãnh đạo tỉnh Lai Châu, UBND tỉnh đã xây dựng Dự án Sắp xếp ổn định dân cư 2 xã: Tà Tổng, Mù Cả (huyện Mường Tè) giai đoạn 2011 – 2015. Theo đó, 2 xã Tà Tổng và Mù Cả có 448 hộ, 2.979 khẩu chưa được sắp xếp ổn định, di cư tự do hoặc sinh sống ở nơi có nguy cơ sạt lở cao. Trong đó, các hộ dân di cư tự do có 137 hộ, 821 khẩu (xã Tà Tổng có 83 hộ, 486 khẩu, tập trung ở 3 nhóm dân cư di cư tự do từ các tỉnh: Hà Giang, Lào Cai, Yên Bái, Sơn La, Thanh Hoá đến; xã Mù Cả có 54 hộ, 335 khẩu, tập trung ở 3 nhóm dân di cư chủ yếu từ các tỉnh: Đắc Nông, Hà Giang, Lao Cai, Yên Bái, Sơn La, Thanh Hoá, Điện Biên). Trên cơ sở đó đã quy hoạch thành: 9 điểm dân cư với 336 hộ, 2.099 khẩu được sắp xếp thành các bản tập trung ở xã Mù Cả (sắp xếp 95 hộ, 519 khẩu thành 3 bản); xã Tà Tổng (sắp xếp 239 hộ, 1.758 khẩu thành 6 bản); 3 điểm dân cư với 98 hộ, 776 khẩu của xã Tà Tổng thực hiện sắp xếp ổn định tại chỗ; 1 điểm dân cư với 14 hộ, 104 khẩu thuộc xã Tà Tổng được bố trí xen ghép.

Đoàn giám sát của Ban Dân tộc HĐND tỉnh giám sát tình hình thực hiện Dự án Sắp xếp ổn định dân cư 2 xã Tà Tổng, Mù Cả (huyện Mường Tè) giai đoạn 2011 – 2015 tại điểm dân cư Gia Tè, xã Mù Cả.

Để tạo sự thống nhất trong triển khai Dự án, UBND huyện đã thành lập tổ công tác tuyên truyền chủ chương chính sách của Đảng, Nhà nước các nội dung chính sách trong Dự án để cấp ủy, chính quyền và Nhân dân nắm, hiểu được mục đích ý nghĩa và yêu cầu của Dự án để việc triển khai thực hiện các nội dung trong Dự án được chính quyền và Nhân dân đồng tình ủng hộ. Công tác xây dựng Dự án được tiến hành đúng quy trình và các quy định hiện hành, có sự phối hợp của chính quyền địa phương và Nhân dân vùng Dự án. Dự án đã quy hoạch chi tiết các phương án sử dụng đất như: bố trí đất ở, đất sản xuất, đất xây dựng các công trình thiết yếu... phù hợp với quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội của địa phương, giải quyết được các vấn đề cấp bách đang đặt ra đối với người dân vùng Dự án như: nơi ở chưa ổn định, đời sống còn gặp nhiều khó khăn, điều kiện sống ở mức thấp, các vấn đề bảo vệ rừng và an ninh biên giới...

 Tuy nhiên từ năm 2011 – 2015, Dự án Sắp xếp ổn định dân cư 2 xã Tà Tổng, Mù Cả (huyện Mường Tè) giai đoạn 2011 – 2015 mới thực hiện đầu tư 29 Dự án với tổng mức đầu tư được duyệt là: 225.993 triệu đồng (10 Dự án giao thông; 4 Dự án san gạt mặt bằng làm nhà ở - thoát nước môi trường; 4 Dự án nước sinh hoạt; 8 Dự án nhà lớp học; 1 Dự án thủy lợi; 2 Dự án nhà sinh hoạt cộng đồng). Lũy kế vốn đã bố trí là 191.101 triệu đồng, đạt 84,5% tổng mức đầu tư được duyệt. Chính vì vậy, Dự án Sắp xếp ổn định dân cư 2 xã Tà Tổng, Mù Cả (huyện Mường Tè) giai đoạn 2011 – 2015 đã bước vào giai đoạn kết thúc, song vẫn còn 8 chỉ tiêu của Dự án chưa hoàn thành. Điển hình như: Sắp xếp ổn định cuộc sống và sản xuất cho 448 hộ, 2.979 khẩu; Diện tích cây thảo quả trồng mới trên 10 ha/năm; Khai hoang ruộng nước 10 ha/năm; Tốc độ tăng trưởng đàn gia súc trên 7%; Giao đất, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho 319 hộ; Giảm tỷ lệ sinh 0,18%/năm…

Nguyên nhân chính được xác định là do nhu cầu vốn của Dự án lớn nhưng việc bố trí nguồn vốn thực hiện theo kế hoạch thấp và bị giãn đoạn nên không đảm bảo tiến độ thực hiện (tổng số nhu cầu vốn thực hiện Dự án được duyệt là: 430.174 triệu đồng, thì đến nay mới được bố trí là: 193.661 triệu đồng - đạt 45% tổng nhu cầu vốn được duyệt). Bên cạnh đó, trình độ dân trí không đồng đều, lao động chủ yếu là lao động thủ công chưa qua đào tạo, tỷ lệ hộ nghèo cao, khả năng huy động sự đóng góp của người dân trong việc thực hiện các tiêu chí Dự án còn thấp. Địa hình chia cắt phức tạp, ảnh hưởng của thời tiết, mùa mưa kéo dài gây sạt lở đã ảnh hưởng đến tiên độ thi công xây dựng các Dự án hạ tầng...

Vận động người dân vùng thiên tai, khó khăn, vùng dân tộc thiểu số,  định canh, định cư ổn định cuộc sống là chủ trương đúng đắn của Đảng và Nhà nước ta, nhằm  ổn định đời sống Nhân dân, thúc đẩy sự phát triển kinh tế xã hội ở các khu vực vùng khó khăn, biên giới. Vì vậy, để hoàn thành các điểm dân cư đang đầu tư dở dang và các điểm dân cư chưa được đầu tư theo đúng quy hoạch được duyệt, UBND tỉnh mong muốn Đảng, Nhà nước, HĐND tỉnh cho phép tiếp tục triển khai thực hiện các hạng mục của Dự án bằng nguồn vốn đầu tư bổ sung trong Ngân sách địa phương hàng năm và lồng ghép từ các chương trình, Dự án khác đầu tư trên địa bàn huyện, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo quốc phòng, an ninh ở địa phương.